{"id":2388,"slug":"lal-bakaiya-river-contract-fraud-078-cr-0118","public_iri":"https://jawafdehi.org/case/lal-bakaiya-river-contract-fraud-078-cr-0118","offence_type":"CORRUPTION","case_type":"CORRUPTION","state":"PUBLISHED","title":"लाल बकैया नदी ठेक्का अनियमितता: फतुवा विजयपुरका नगरप्रमुख गोपाल राय यादवसमेतविरुद्ध भ्रष्टाचार मुद्दा (078-CR-0118)","short_description":"लाल बकैया नदीको ढुंगा, गिट्टी र बालुवा ठेक्कामा धरौटी फिर्ता गरी फतुवा विजयपुर नगरपालिकालाई हानि पुर्‍याएको आरोपमा नगरप्रमुख गोपाल राय यादवलाई ३ वर्ष कैदसहित दोषी ठहर; अन्य प्रतिवादीहरूलाई सफाई।","authors":[{"slug":"gaurav-karki","display_name":"Gaurav Karki","name_ne":"गौरव कार्की","photo_url":"https://jawafdehi.org/assets/teammembers/gaurav.webp","title":"Caseworker","has_public_page":true}],"case_publish_date":"2026-10-26","public_edit_history":[],"public_notes":"","thumbnail":null,"banner":null,"thumbnail_image_id":null,"banner_image_id":null,"thumbnail_url":"","banner_url":"","case_start_date":"2022-06-26","case_end_date":"2023-10-11","dates":{"stages":[{"end":"2023-10-11","stage":"initial","start":"2022-06-26","courtcase_iri":"https://jawafdehi.org/courtcase/special/078-cr-0118"},{"stage":"appeal","start":"2024-04-16","courtcase_iri":"https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-1813"}]},"status":"ongoing","case_track":null,"status_override":null,"proceedings_started_on":"2022-06-26","proceedings_decided_on":null,"appeal_verdicts":{"https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-1813":null},"appeal_parties":{"https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-1813":["https://jawafdehi.org/entity/person/bhavichana-raya-yadava","https://jawafdehi.org/entity/person/dipa-narayana-caudhari","https://jawafdehi.org/entity/person/dipa-narayana-saha","https://jawafdehi.org/entity/person/gokula-dhungela","https://jawafdehi.org/entity/person/gopala-raya-yadava","https://jawafdehi.org/entity/person/hira-raya-yadava","https://jawafdehi.org/entity/person/jirani-devi","https://jawafdehi.org/entity/person/jnyanendra-caudhari-rautahat","https://jawafdehi.org/entity/person/kanti-devi","https://jawafdehi.org/entity/person/lakshmana-saha-kanu","https://jawafdehi.org/entity/person/phula-kumari-devi","https://jawafdehi.org/entity/person/ranjana-saha","https://jawafdehi.org/entity/person/ravindra-kumara-nidhi","https://jawafdehi.org/entity/person/sagara-kumara-roka","https://jawafdehi.org/entity/person/sanjaya-prasada","https://jawafdehi.org/entity/person/sanju-devi-jayasavala","https://jawafdehi.org/entity/person/shashi-kumara-saha","https://jawafdehi.org/entity/person/shekha-ejaja-ahamada","https://jawafdehi.org/entity/person/sundari-majhi","https://jawafdehi.org/entity/person/umashankara-saha-kalavara","https://jawafdehi.org/entity/person/yogendra-prasada-caudhari"]},"entities":[{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/location/district/lalitpur-np0325","display_name":"Lalitpur","entity_type":"AdministrativeArea,jawafdehi:District","type":"location","outcome":null,"notes":"प्रतिवादीको स्थायी वतन रहेको स्थान।","name":{"en":"Lalitpur","ne":"ललितपुर"},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/location/localunit/phatuwa-bijayapur-municipality-20603","display_name":"Phatuwa Bijaypur Municipality","entity_type":"AdministrativeArea,jawafdehi:Municipality","type":"location","outcome":null,"notes":"कसुर भएको मुख्य स्थान; प्रतिवादीहरू यसै नगरपालिकाका पदाधिकारी।","name":{"en":"Phatuwa Bijaypur Municipality","ne":"फतुवा बिजयपुर नगरपालिका"},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/organization/government/localunit/fatuwa-bijayapur-municipality","display_name":"Fatuwa Bijayapur Municipality","entity_type":"GovernmentOrganization","type":"related","outcome":null,"notes":"ठेक्का रद्द गरी आन्तरिक आयमा रु.१,५३,५०,१९९।– हानिनोक्सानी भएको नगरपालिका; आरोपितहरु कार्यरत रहेको निकाय","name":{"en":"Fatuwa Bijayapur Municipality","ne":"फतुवा विजयपुर नगरपालिका"},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/location/localunit/gujara-municipality-20602","display_name":"Gujra Municipality","entity_type":"AdministrativeArea,jawafdehi:Municipality","type":"related","outcome":null,"notes":"लाल बकैया नदीको संयुक्त ठेक्का र आय बाँडफाँड (४०%) मा सहभागी नगरपालिका","name":{"en":"Gujra Municipality","ne":"गुजरा नगरपालिका"},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/location/district/rautahat-np0232","display_name":"Rautahat","entity_type":"AdministrativeArea,jawafdehi:District","type":"location","outcome":null,"notes":"लाल बकैया नदीको ढुंगा, गिट्टी, बालुवाको ठेक्का कारोबार भएको जिल्ला","name":{"en":"Rautahat","ne":"रौतहट"},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/gopala-raya-yadava","display_name":"गोपाल राय यादव","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"convicted","notes":"नगरपालिका प्रमुख; भ्रष्टाचार निवारण ऐन दफा १७ को कसूर ठहर","name":{"en":"गोपाल राय यादव","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/kanti-devi","display_name":"कान्ती देवी","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"कान्ती देवी","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/sanjaya-prasada","display_name":"संजय प्रसाद","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"संजय प्रसाद","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/bhavichana-raya-yadava","display_name":"भविछन राय यादव","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"भविछन राय यादव","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/dipa-narayana-saha","display_name":"दिप नारायण साह","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"दिप नारायण साह","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/shekha-ejaja-ahamada","display_name":"शेख एजाज अहमद","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"शेख एजाज अहमद","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/hira-raya-yadava","display_name":"हिरा राय यादव","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"हिरा राय यादव","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/umashankara-saha-kalavara","display_name":"उमाशंकर साह कलवार","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"charged","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"उमाशंकर साह कलवार","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/yogendra-prasada-caudhari","display_name":"योगेन्द्र प्रसाद चौधरी","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"charged","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"योगेन्द्र प्रसाद चौधरी","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/jnyanendra-caudhari-rautahat","display_name":"ज्ञानेन्द्र चौधरी","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"ज्ञानेन्द्र चौधरी","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/dipa-narayana-caudhari","display_name":"दिप नारायण चौधरी","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"charged","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"दिप नारायण चौधरी","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/lakshmana-saha-kanu","display_name":"लक्ष्मण साह कानु","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"charged","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"लक्ष्मण साह कानु","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/sundari-majhi","display_name":"सुन्दरी माझी","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"charged","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"सुन्दरी माझी","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/jirani-devi","display_name":"जिरनी देवी","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"charged","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"जिरनी देवी","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/phula-kumari-devi","display_name":"फुल कुमारी देवी","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"charged","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"फुल कुमारी देवी","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/sanju-devi-jayasavala","display_name":"संजु देवी जयसवाल","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"charged","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"संजु देवी जयसवाल","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/shashi-kumara-saha","display_name":"शशी कुमार साह","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"शशी कुमार साह","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/ravindra-kumara-nidhi","display_name":"रविन्द्र कुमार निधी","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"charged","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"रविन्द्र कुमार निधी","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/sagara-kumara-roka","display_name":"सागर कुमार रोका","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"सागर कुमार रोका","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/gokula-dhungela","display_name":"गोकुल ढुंगेल","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"गोकुल ढुंगेल","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/ranjana-saha","display_name":"रन्जना साह","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"acquitted","notes":"प्रतिवादी — विशेष अदालत मुद्दा 078-cr-0118","name":{"en":"रन्जना साह","ne":null},"image":null}],"tags":["भ्रष्टाचार","दुरुपयोग","अनियमितता","नदीजन्य पदार्थ","स्थानीय तह"],"description":"### क) अभियोगदावीको सार\n\nजिल्ला रौतहटको गुजरा नगरपालिका र फतुवा विजयपुर नगरपालिकाको लाल बकैया नदीको आन्तरिक आय व्यवस्थापनसम्बन्धी जिल्ला समन्वय समितिको रोहवरमा बसेको बैठकबाट दुवै नगरपालिकाले संयुक्त रूपमा ढुंगा, गिट्टी र बालुवाको ठेक्का गर्ने र प्राप्त आयको फतुवा विजयपुर नगरपालिकाले ६०% तथा गुजरा नगरपालिकाले ४०% बाँडफाँड गर्ने निर्णय भएकोमा, फतुवा विजयपुर नगरपालिकाले आ.व. २०७५/०७६ को लाल बकैया नदीको ठेक्का प्रचलित ऐन–नियम विपरीत रद्द गरी नगरपालिकालाई नोक्सानी पुर्‍याएको भन्ने उजुरी निवेदनमा अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगबाट अनुसन्धान भई मिति २०७९।०३।१२ मा अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोग ऐन, २०४८ को दफा १८ र दफा ३५ को उपदफा (१) बमोजिम गोपाल राय यादव समेत २१ जनाविरुद्ध विशेष अदालत, काठमाडौंमा आरोपपत्र दायर भएको। अनुसन्धान अधिकृत शम्भु मिश्राले प्रतिवेदन पेस गरेका।\n\nअभियोगदाबीका आधारहरू:\n\n**१.** नगरप्रमुख, नगर उप-प्रमुख, वडा अध्यक्ष र नगर कार्यपालिका सदस्यहरूले मिति २०७५।०९।१५ मा लाल बकैया नदीको ठेक्कासम्बन्धमा भएको नगर कार्यपालिका बैठकको निर्णय कार्यान्वयन गराउन वेवास्ता गरेको।\n\n**२.** सबैभन्दा बढी बोलकबोल गर्ने बोलपत्रदाताले सम्झौता गर्न इन्कार गरेपछि निजको धरौटी जफत गरी दोस्रो बढी बोलकबोल गर्ने बोलपत्रदातालाई सम्झौताका लागि बोलाउनुपर्नेमा सो नगरी अमानतबाट राजस्व संकलन गर्ने कार्यलाई निरन्तरता दिएको।\n\n**३.** मिति २०७५।११।१७ मा नगर कार्यपालिकाको बैठकबाट धरौटी फिर्ता दिने निर्णय गरेको।\n\n**४.** तत्कालीन प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत सागर कुमार रोका र निमित्त प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत गोकुल ढुंगेलले सम्झौताका लागि दिइएको ७ दिनको म्याद समाप्त हुँदासमेत सम्झौता गर्न नआउने ठेकेदारउपर कारबाहीको प्रक्रिया नबढाई सरकारी ठेक्का बन्दोबस्त ऐनको दफा १५ को उपदफा (३) विपरीत धरौटी जफतका लागि कुनै पहल नगरेको र निमित्त प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत रन्जना साहले मिति २०७५।११।१७ को बैठकबाट धरौटी फिर्ता दिने निर्णय गरेको।\n\nउक्त कार्यबाट नगरपालिकाको आन्तरिक आयमा रु.१,५३,५०,१९९।– (एक करोड त्रीपन्न लाख पचास हजार एक सय उनान्सय रुपैयाँ) हानिनोक्सानी गर्ने मनसायले बदनियत राखी भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ बमोजिमको कसुर गरेको भनी देहायबमोजिम मागदाबी लिइएको:\n\n| प्रतिवादी | भूमिका/अभियोग | बिगो | मागदाबी |\n| --- | --- | --- | --- |\n| गोपाल राय यादव, कान्ती देवी, संजय प्रसाद, भविछन राय यादव, दिपनारायण साह, शेख एजाज अहमद, हिरा राय यादव, उमाशंकर साह कलवार, दिपनारायण चौधरी, योगेन्द्र प्रसाद चौधरी, ज्ञानेन्द्र चौधरी, लक्ष्मण साह कानु, सुन्दरी माझी, जिरनी देवी, फुल कुमारी देवी, संजु देवी जयसवाल, शशी कुमार साह, रबिन्द्र कुमार निधि (१८ जना) | नगरप्रमुख, नगर उप-प्रमुख, वडा अध्यक्ष तथा नगर कार्यपालिका सदस्यको हैसियतमा मिति २०७५।०९।१५ को निर्णय कार्यान्वयन नगराएको र मिति २०७५।११।१७ मा धरौटी फिर्ता दिने निर्णय गरेको | रु.१,५३,५०,१९९।– | भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा ३(१) र ३(१)(झ) बमोजिम सजाय; दफा १७ बमोजिम बिगो असुलउपर गरी फतुवा विजयपुर र गुजरा नगरपालिकालाई क्रमशः ६०% र ४०% दिलाई भराई पाउन |\n| सागर कुमार रोका, गोकुल ढुंगेल, रन्जना साह (३ जना) | प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत/निमित्त प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतको हैसियतमा निर्णय कार्यान्वयन नगराएको, धरौटी जफतको पहल नगरेको र धरौटी फिर्ताको निर्णय गरेको | रु.१,५३,५०,१९९।– | भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा ३(१) र ३(१)(झ) बमोजिम सजाय; दफा १७ बमोजिम बिगो असुलउपर गरी दुवै नगरपालिकालाई क्रमशः ६०% र ४०% दिलाई भराई पाउन |\n\nआयोगका प्रवक्ता श्याम प्रसाद भण्डारीबाट मिति २०७९।०३।१२ मा \"आरोपपत्र दायर गरिएको\" विषयक प्रेस विज्ञप्ति सार्वजनिक भएको।\n\n### ख) प्रतिवादीको बयानको सार\n\nप्रतिवादीहरूले विशेष अदालतसमक्ष मिति २०७९।०४।११ देखि २०७९।०६।३१ सम्म बयान गरेका र सबैको हकमा विशेष अदालत ऐन, २०५९ को दफा ७(घ) को अवस्था विद्यमान भनी धरौटीमा पुर्पक्ष गर्ने आदेश भएको।\n\n| क्र.सं | प्रतिवादी | भूमिका | बयानको सार |\n| --- | --- | --- | --- |\n| १ | गोपाल राय यादव | तत्कालीन र हालका नगरप्रमुख | अभियोग दाबी इन्कार गरेका। मिति २०७५।११।१७ को बैठकको निर्णयमा धरौटी फिर्ता दिने विषय आफूले निर्णय गराएको होइन, उक्त निर्णय नं. ५ कर्मचारीहरूले पछि थपेका हुन् भन्ने जिकिर लिएका। बैठकका निर्णय सामूहिक प्रकृतिका रहेको र नगरपालिकालाई हानिनोक्सानी पुर्‍याउने बदनियत आफूमा नरहेको भन्ने निजको भनाइ। तर उक्त निर्णय बदर भएको वा बदरका लागि चुनौती दिइएको, निर्णय लेख्ने कर्मचारीलाई कारबाही भएको वा पछिल्लो बैठकमा सो विषयमा छलफल भएको आधार निजबाट पेस हुन सकेन। मिति २०७९।०४।११ मा र.नं. ३३ बाट रु.८,००,०००।– धरौट दाखिला गरी पुर्पक्ष। |\n| २ | कान्ती देवी समेत जनप्रतिनिधिहरू (नगर उप-प्रमुख, वडा अध्यक्ष तथा नगर कार्यपालिका सदस्यहरू) | नगर कार्यपालिका बैठकका सदस्य | अभियोग दाबी इन्कार गर्दै आफूहरू निर्णयको विषयवस्तुमा अनभिज्ञ रही नगरप्रमुखको निर्देशनमा निर्णय पुस्तिकामा सहीछाप गरेको बयान गरेका। धरौटी फिर्ताबारे छलफल नभएको, आफूहरूले कुनै अनुचित लाभ नलिएको र नगरपालिकालाई हानिनोक्सानी पुर्‍याउने मनसाय नरहेको जिकिर लिएका। निजहरूको बयानले मिति २०७५।११।१७ को बैठकको एजेण्डा तय, छलफल, निर्णय र प्रमाणीकरणमा नगरप्रमुखकै भूमिका रहेको पुष्टि गरेको। निजहरूबाट रु.३,००,०००।– देखि रु.५,००,०००।– सम्म धरौट दाखिला भई पुर्पक्ष। |\n| ३ | सागर कुमार रोका, गोकुल ढुंगेल, रन्जना साह | तत्कालीन प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत तथा निमित्त प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत | अभियोग दाबी इन्कार गरेका। ठेक्कासम्बन्धी निर्णय नगर कार्यपालिकाको अधिकारक्षेत्रभित्रको विषय भई प्रशासकीय अधिकृतले नगरप्रमुखले भनेबमोजिम निर्णय लेख्ने हुँदा आफूहरूको बदनियत नरहेको जिकिर। सम्झौताको म्यादभित्र ठेकेदार उपस्थित नभएको अवस्थामा भएका कामकारबाही प्रशासनिक प्रकृतिका रहेको र आफूहरूले कुनै गैरकानूनी लाभ नलिएको बयान। सागर कुमार रोकाबाट रु.७,५०,०००।–, गोकुल ढुंगेलबाट रु.१,००,०००।– र रन्जना साहबाट रु.७५,०००।– धरौट दाखिला भई पुर्पक्ष। |\n\n### ग) विशेष अदालतको फैसलाको सार\n\nविशेष अदालत, काठमाडौंबाट मिति २०८०।०६।२४ मा फैसला भएको। अदालतले (१) रु.१,५३,५०,१९९।– हानिनोक्सानी गरी भ्रष्टाचार गरेको दाबी कुन हदसम्म पुग्ने, (२) कसुरमा कसको संलग्नता र (३) सजाय हुनुपर्ने हो होइन भन्ने प्रश्न निरूपण गरेको।\n\n**बिगोसम्बन्धी ठहर:** रु.१,३८,५०,१९९।– को दाबी अस्वीकृत भयो — संयुक्त उपक्रमसँग खरिद सम्झौता नै नभएकाले कबोल अंकलाई नगरपालिकाको सम्पत्ति मान्न नमिल्ने; नगरपालिकाको वास्तविक सम्पत्ति नदीको ढुंगा, गिट्टी, बालुवा भई उत्खनन नभएकाले \"जहाँको त्यहीँ यथावत\" रहेको; अनुमानित/अपेक्षाकृत (anticipatory) सम्पत्तिलाई दफा १७ ले नसमेट्ने। अर्कोतर्फ बिड बण्ड रु.१५,००,०००।– नगरपालिकाको स्वामित्व र भोगमा रहेको वास्तविक सम्पत्ति भई सार्वजनिक खरिद ऐन, २०६३ को दफा २१(२)(ग) तथा दफा २७(४) र (५) बमोजिम जफत गरी दोस्रो प्रभावग्राही बोलपत्रदातासँग सम्झौता गर्नुपर्नेमा मिति २०७५।११।१७ को निर्णयबाट फिर्ता गरिएकाले कानूनविपरीतको कार्य पुष्टि भई **बिगो रु.१५,००,०००।– कायम** भयो।\n\n**कानूनी आधार:** दफा १७ को कसुर स्थापित हुन लापरवाही वा बदनियतपूर्वक हिनामिना/हानिनोक्सानी/दुरुपयोग देखिनुपर्ने; अदालतले UNCAC को धारा १७ (\"when committed intentionally\", \"for his or her benefit or the benefit of another person or entity\") सँग दफा १७ को \"बदनियत\" शब्दलाई समान अर्थको मानेको। \"कानूनी त्रुटि आफैंमा भ्रष्टाचार होइन\" — बदनियतपूर्वक कानूनले गर्नुपर्ने काम नगर्नु वा नगर्नुपर्ने काम गर्नु मात्र भ्रष्टाचार हुने; ओहदाको दुरुपयोग (abuse of function/discretion) र plain error बीचको भिन्नता तथा प्रशासनिक अक्षमता वा कमी-कमजोरीमा राजनीतिक/प्रशासनिक उपचार मात्र लाग्ने र नेपालको संविधान (२०७२) बमोजिम स्थानीय तहको नीतिगत स्वायत्तता सुरक्षित रहेको व्याख्या गरिएको।\n\n**प्रतिवादीगत ठहर:**\n\n| प्रतिवादी | ठहर | आधार/सजाय |\n| --- | --- | --- |\n| गोपाल राय यादव | दोषी | मिति २०७५।११।१७ को बैठक निजकै अध्यक्षतामा बसी एजेण्डा तय, छलफल, निर्णय र प्रमाणीकरण निजबाटै भएको; रकम किन फिर्ता दिइयो भन्ने कारण निर्णयमा उल्लेख नभएको; \"कर्मचारीले पछि निर्णय नं. ५ थपेका हुन्\" भन्ने जिकिर पुष्टि नभएको र सह-प्रतिवादीहरूको बयानले नगरप्रमुखकै भूमिका पुष्टि गरेको। बदनियतपूर्वक कानूनविपरीत धरौटी फिर्ता गर्ने निर्णय गराई नगरपालिकाको सम्पत्ति हिनामिना/हानिनोक्सानी गरेकोले भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ को कसुरमा दफा ३(१) र ३(१)(च) बमोजिम **३ वर्ष कैद**, **जरिवाना रु.१५,००,०००।–** र **बिगो रु.१५,००,०००।– असुल उपर**; पुर्पक्षमा दाखिला रु.८,००,०००।– जरिवानामा कट्टा गरी बाँकी जरिवाना रु.७,००,०००।–। नगरपालिका प्रमुखको भूमिकामा रहेकाले कसुरको गम्भीरता बढेको ठहर; सजाय निर्धारणमा फौजदारी कसुर (सजाय निर्धारण तथा कार्यान्वयन) ऐन, २०७४ को दफा ८, ९, १३, १४, १५, मुलुकी अपराध संहिता, २०७४ को दफा ३८ र ३९ तथा सजाय निर्धारण सम्बन्धी मार्गदर्शन, २०७५ को प्रयोग। |\n| कान्ती देवी, संजय प्रसाद, भविछन राय यादव, दिप नारायण साह, शेख एजाज अहमद, हिरा राय यादव, उमाशंकर साह कलवार, योगेन्द्र प्रसाद चौधरी, ज्ञानेन्द्र चौधरी, दिप नारायण चौधरी, लक्ष्मण साह कानु, सुन्दरी माझी, जिरनी देवी, फुल कुमारी देवी, संजु देवी जयसवाल, शशी कुमार साह, रविन्द्र कुमार निधी | सफाई | जनप्रतिनिधिहरू निर्णयमा अनभिज्ञ रही नगरप्रमुखको निर्देशनमा सहीछाप गरेको देखिएको; सामूहिक निर्णयमा हस्ताक्षर गरे पनि आपराधिक मनसाय/बदनियत प्रमाणबाट पुष्टि हुन नसकेको। |\n| सागर कुमार रोका, गोकुल ढुंगेल, रन्जना साह | सफाई | मिति २०७५।०९।१५ को निर्णय कार्यान्वयन नगरेको भन्ने दाबी प्रशासनिक प्रकृतिको विषय रहेको; बदनियतपूर्वक सम्झौता अघि नबढाएको भन्ने वादी दाबी नै नरहेको र प्रशासकीय अधिकृतले नगरप्रमुखले भनेबमोजिम निर्णय लेख्ने हुँदा बदनियत पुष्टि हुन नसकेको। |\n\n### च) नजिरको सार\n\nफैसलामा सर्वोच्च अदालतको *नेपाल सरकार वि. प्रत्येक रत्न मानन्धर*, **नि.नं. ८५६१** को नजिर प्रयोग गरिएको — \"नेपाल सरकारको ढुकुटीमा आइ नसकेको रुपैयाँलाई यति रकम राजस्वमा दाखिल हुन सक्थ्यो भनी अनुमान गरी सरकारी सम्पत्ति मान्न नमिल्ने।\"","key_allegations":["फतुवा विजयपुर नगरपालिका, रौतहटका नगरप्रमुख गोपाल राय यादवसहित तत्कालीन नगर उप-प्रमुख, वडा अध्यक्षहरू र नगर कार्यपालिका सदस्यहरूले लाल बकैया नदीको ढुंगा, गिट्टी र बालुवा ठेक्का सम्बन्धमा मिति २०७५।०९।१५ को नगर कार्यपालिका बैठकको निर्णय कार्यान्वयन नगराई, सबैभन्दा बढी बोलकबोल गर्ने बोलपत्रदाताले सम्झौता गर्न इन्कार गरेपछि निजको धरौटी जफत गरी दोस्रो बढी बोलकबोल गर्ने बोलपत्रदातालाई सम्झौताका लागि नबोलाई अमानतबाट राजस्व संकलन गर्ने कार्यलाई निरन्तरता दिई नगरपालिकाको आन्तरिक आयमा रु. १ करोड ५३ लाखभन्दा बढी हानिनोक्सानी पुर्‍याएको।","तत्कालीन प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत सागर कुमार रोका र गोकुल ढुंगेलले सम्झौताका लागि दिइएको ७ दिने म्याद सकिँदासमेत सम्झौता गर्न नआउने ठेकेदारविरुद्ध कारबाही अघि नबढाई सरकारी ठेक्का बन्दोबस्त ऐनको दफा १५(३) विपरीत धरौटी जफत गर्ने कुनै पहल नगरेको।","मिति २०७५।११।१७ मा नगर कार्यपालिकाको बैठकबाट सम्झौता गर्न इन्कार गर्ने बोलपत्रदाताको धरौटी फिर्ता दिने निर्णय गराई नगरपालिकालाई थप आर्थिक हानि पुर्‍याएको।"],"timeline":[{"date":"2018-12-30","title":"लाल बकैया ठेक्कासम्बन्धी नगरकार्यपालिका बैठकको निर्णय कार्यान्वयन नगरेको आरोप","date_bs":"2075-09-15","description":"फतुवा विजयपुर नगरपालिकाको नगर कार्यपालिका बैठकले लाल बकैया नदीको ढुंगा, गिट्टी र बालुवाको ठेक्कासम्बन्धमा गरेको निर्णय — सबैभन्दा बढी कबोल गर्ने बोलपत्रदाताले सम्झौता गर्न इन्कार गरेपछि निजको धरौटी जफत गरी दोस्रो बढी कबोल गर्ने बोलपत्रदातालाई सम्झौताका लागि बोलाउने — कार्यान्वयन नगराएको आरोप। सम्झौताका लागि दिइएको ७ दिने म्याद समाप्त हुँदासमेत धरौटी जफत नगरी अमानतबाट राजस्व संकलन गर्ने कार्यलाई निरन्तरता दिएको र सरकारी ठेक्का बन्दोबस्त ऐनको दफा १५(३) विपरीत भएको आरोपपत्र दाबी।"},{"date":"2019-03-01","title":"बैठकबाट रु.१५,००,०००।– बिड बण्ड धरौटी फिर्ता दिने निर्णय","date_bs":"2075-11-17","description":"नगर प्रमुख गोपाल राय यादवकै अध्यक्षतामा बसेको नगर कार्यपालिकाको बैठकबाट कानूनबमोजिम जफत गर्नुपर्ने रु.१५,००,०००।– बिड बण्ड फिर्ता दिने निर्णय भएको। विशेष अदालतले यसै निर्णयलाई सार्वजनिक खरिद ऐन, २०६३ को दफा २१(२)(ग) र २७(४),(५) विपरीत तथा बदनियतपूर्ण ठहर्‍याई बिगो कायम गरेको।"},{"date":"2022-06-26","title":"विशेष अदालतमा आरोपपत्र दायर, मुद्दा दर्ता","date_bs":"2079-03-12","description":"अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोग ऐन, २०४८ को दफा १८ र ३५(१) बमोजिम गोपाल राय यादव समेत २१ जनाविरुद्ध विशेष अदालत, काठमाडौंमा आरोपपत्र दायर गरेको। बिगो रु.१,५३,५०,१९९।– कायम गरी भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ को कसुरमा दफा ३(१) र ३(१)(झ) बमोजिम सजाय तथा बिगो असुल गरी फतुवा विजयपुर र गुजरा नगरपालिकालाई क्रमशः ६०% र ४०% दिलाई भराई पाउन मागदाबी।"},{"date":"2022-06-26","title":"अख्तियारको प्रेस विज्ञप्ति — आरोपपत्र दायर गरिएको","date_bs":"2079-03-12","description":"आयोगले 'आरोपपत्र दायर गरिएको' विषयक प्रेस विज्ञप्ति सार्वजनिक गर्दै फतुवा विजयपुर नगरपालिकाले आ.व. २०७५/०७६ को लाल बकैया नदीको ठेक्का प्रचलित ऐन–नियम विपरीत रद्द गरी नगरपालिकालाई नोक्सानी पुर्‍याएको उजुरी निवेदनमा अनुसन्धान भएको जनाएको। प्रवक्ता: श्याम प्रसाद भण्डारी।"},{"date":"2022-07-27","title":"प्रतिवादीहरूको बयान तथा थुनछेक/धरौटी आदेशहरू","date_bs":"2079-04-11","end_date":"2022-10-17","description":"विशेष अदालत ऐन, २०५९ को दफा ७(घ) बमोजिम प्रतिवादीहरूलाई धरौटीमा छाड्ने आदेशहरू भएका। गोपाल राय यादवबाट रु.८,००,०००।– (र.नं. ३३), सागर कुमार रोकाबाट रु.७,५०,०००।–, अन्य प्रतिवादीहरूबाट रु.७५,०००।– देखि रु.५,००,०००।– सम्म धरौटी दाखिला।","end_date_bs":"2079-06-31"},{"date":"2023-10-11","title":"विशेष अदालतको फैसला — एक जना दोषी, २० जनालाई सफाई","date_bs":"2080-06-24","description":"विशेष अदालतले आरोपित बिगो रु.१,५३,५०,१९९।– मध्ये रु.१,३८,५०,१९९।– को दाबी अस्वीकृत गर्दै (सम्झौता नै नभएको हुँदा अनुमानित सम्पत्ति दफा १७ ले नसमेट्ने, नि.नं. ८५६१ को नजिर) बिड बण्ड रु.१५,००,०००।– मात्र बिगो कायम गर्‍यो। गोपाल राय यादवलाई भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ को कसुरमा दफा ३(१) र ३(१)(च) बमोजिम ३ वर्ष कैद, रु.१५,००,०००।– जरिवाना र बिगो रु.१५,००,०००।– असुल उपर हुने ठहर; पूर्पक्षमा दाखिल रु.८,००,०००।– कट्टा गरी बाँकी रु.७,००,०००।– असुल गर्ने। कान्ती देवी समेत बाँकी २० जनाले प्रमाणको अभावमा सफाई पाए।"}],"ai_generated_sections":["description","key_allegations","timeline"],"evidence":[{"material_iri":"https://jawafdehi.org/material/ciaa_press_release/2125","additional_details":"","material":{"display_name":"जिल्ला रौतहट, फतुवा विजयपुर नगरपालिका, नगरकार्यपालिका रौतहटका तत्कालीन र हालका नगरप्रमुख गोपाल राय यादव, उप-प्रमुख, प्रमुख प्रशासकिय अधिकृतहरु, बडा अध्यक्षहरु र नगर कार्यपालिका सदस्यहरु समेत २१ जनाउपर सार्वजनिक सम्पत्ति हानिनोक्सानी गरी भ्रष्टाचार गरेको सम्बन्धी आरोप-पत्र दायर ।","material_type":"press_release","urls":[{"link":"https://ngm-store.jawafdehi.org/uploads/ciaa/press-releases/files/2125. जिल्ला रौतहट, फतुवा विजयपुर नगरपालिका, नगरकार्यपालिका रौतहटका तत्कालीन र हालका नगरप् - 1.pdf","role":"RAW"},{"link":"https://ciaa.gov.np/pressrelease/2125","role":"SOURCE_PAGE"},{"link":"https://s3.jawafdehi.org/case_uploads/79f3a151b295446b1fe1d5351323cce85007ae29e0e5c1c44b108f78601944ab.md","role":"MARKDOWN"}]}},{"material_iri":"https://jawafdehi.org/material/court_order/special.078-cr-0118","additional_details":"","material":{"display_name":"078-CR-0118 आदेश","material_type":"court_order","urls":[{"link":"https://s3.jawafdehi.org/case_uploads/court-orders/special/078-CR-0118.1.doc","role":"RAW"},{"link":"https://s3.jawafdehi.org/case_uploads/601c2e99d1a7fb1ec8d4ea13f52e89365b01fdb6de0c67b6beca8b10eaa26d5f.md","role":"MARKDOWN"}]}},{"material_iri":"https://jawafdehi.org/material/news/20231004.614c2592","additional_details":"यो समाचार लेख (फरक नेपाल, २०८० असोज १७ (4 October 2023) प्रकाशित) यस मुद्दा (078-CR-0118) मा फतुवा विजयपुर नगरपालिका, रौतहटका मेयर गोपाल राय यादव लालबकैया नदीको ढुंगा, गिट्टी, बालुवा ठेक्का प्रकरणमा भ्रष्टाचारको मुद्दामा दोषी ठहर भएको र सजाय निर्धारण बाँकी रहेको जनाउँछ। विशेष अदालतका अध्यक्ष श्रीकान्त पौडेल र सदस्य खुशीप्रसाद थारुको संयुक्त इजलासबाट फैसला भएको र साथै मुद्दा दायर भएका अरु २० जना निर्दोष ठहर भएको समेत उल्लेख छ, जुन मुद्दाको आधिकारिक विवरणसँग मेल खान्छ। यो प्राथमिक अदालती अभिलेख नभई सञ्चारमाध्यमको प्रतिवेदन भएकोले फैसलालाई समर्थन गर्ने गौण प्रमाणका रूपमा यसको भूमिका रहन्छ।","material":{"display_name":"लालबकैया नदीको ठेक्का प्रकरण : फतुवा विजयपुरका मेयर यादव भ्रष्टाचार मुद्दामा दोषी ठहर","material_type":"news","urls":[{"link":"https://faraknepal.com/province/province-2/76996","role":"RAW"}]}}],"notes":"","court_cases":["https://jawafdehi.org/courtcase/special/078-cr-0118","https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-1813"],"missing_details":"क) अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले दायर गरेको अभियोगपत्र\nख) हदम्याद भित्र वादी वा प्रतिवादीले सर्वोच्च अदालतमा पुनरावेदन गरे नगरेको ब्याहोरा\nग) मिति २०७५।११।१७ को नगर कार्यपालिका बैठकको निर्णय (निर्णय नं. ५) को प्रतिलिपि\nघ) मिति २०७५।०९।१५ को नगर कार्यपालिका बैठकको निर्णयको प्रतिलिपि\nङ) रामु खनाल समेत ७ जनाको मिति २०७९।०९।२६ र २०७९।०९।२८ को बकपत्र\nच) आ.व. २०७५/०७६ को लाल बकैया नदी ठेक्काको बोलपत्र र रु.१५,००,०००।– बिड बण्डको कागजात","bigo":15350199,"weight":0,"versionInfo":{"action":"published","datetime":"2026-10-26T13:50:46.033374+00:00"},"created_at":"2026-06-10T15:16:24.322084+05:45","updated_at":"2026-10-26T19:35:46.053646+05:45"}