{"id":381,"slug":"bharat-raj-acharya-illegal-assets-076-cr-0415","public_iri":"https://jawafdehi.org/case/bharat-raj-acharya-illegal-assets-076-cr-0415","offence_type":"CORRUPTION","case_type":"CORRUPTION","state":"PUBLISHED","title":"सडक विभागका इन्जिनियर भरतराज आचार्यसमेतविरुद्ध गैरकानुनी सम्पत्ति आर्जन मुद्दा: दोषी ठहर (076-CR-0415)","short_description":"सडक विभागका इन्जिनियर भरतराज आचार्यलाई स्रोत नखुलेको रु.१,९०,१९,८३० बराबरको सम्पत्ति आर्जनमा विशेष अदालतले १ वर्ष कैद र बिगो बराबर जरिवाना गर्‍यो; श्रीमती रितादेवी खनाल आचार्यलाई सजाय नभई निजको नाउँको सम्पत्ति जफतसम्म।","authors":[{"slug":"gaurav-karki","display_name":"Gaurav Karki","name_ne":"गौरव कार्की","photo_url":"https://jawafdehi.org/assets/teammembers/gaurav.webp","title":"Caseworker","has_public_page":true}],"case_publish_date":"2026-10-26","public_edit_history":[],"public_notes":"","thumbnail":null,"banner":null,"thumbnail_image_id":null,"banner_image_id":null,"thumbnail_url":"","banner_url":"","case_start_date":"2020-07-03","case_end_date":"2023-01-30","dates":{"stages":[{"end":"2023-01-30","stage":"initial","start":"2020-07-03","courtcase_iri":"https://jawafdehi.org/courtcase/special/076-cr-0415"},{"stage":"appeal","start":"2023-11-05","courtcase_iri":"https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-0698"}]},"status":"ongoing","case_track":null,"status_override":null,"proceedings_started_on":"2020-07-03","proceedings_decided_on":null,"appeal_verdicts":{"https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-0698":null},"appeal_parties":{"https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-0698":["https://jawafdehi.org/entity/person/bharataraj-acarya","https://jawafdehi.org/entity/person/ritadevi-khanal-acarya"]},"entities":[{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/bharataraj-acarya","display_name":"भरतराज आचार्य","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"convicted","notes":"राष्ट्रसेवक (२०४१।६।१२ मा सेवा प्रवेश); रु.१,९०,१९,८३० स्रोत नखुलेको सम्पत्ति आर्जन गरेको","name":{"en":"भरतराज आचार्य","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/ritadevi-khanal-acarya","display_name":"रितादेवी खनाल आचार्य","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"charged","notes":"भरतराज आचार्यकी श्रीमती, बिमा अभिकर्ता; निजको नाउँको सम्पत्ति जफत प्रयोजनमा प्रतिवादी","name":{"en":"रितादेवी खनाल आचार्य","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/location/district/bhaktapur-np0326","display_name":"Bhaktapur","entity_type":"AdministrativeArea,jawafdehi:District","type":"location","outcome":null,"notes":"बालकोटमा श्रीमतीको नाममा खरिद गरिएको ०-८-१-० जग्गा रहेको जिल्ला, भुक्तानी रकममा फरक देखिएको","name":{"en":"Bhaktapur","ne":"भक्तपुर"},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/organization/government/department/roads","display_name":"Road Department","entity_type":"GovernmentOrganization","type":"related","outcome":null,"notes":"आरोपी इन्जिनियर पदमा कार्यरत रहेको सरकारी निकाय","name":{"en":"Road Department","ne":"सडक विभाग"},"image":null}],"tags":["भ्रष्टाचार","गैरकानुनी सम्पत्ति"],"description":"### क) अभियोगदावीको सार\n\nअख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगमा दर्ता भएको उ.द.नं. २८३६, मिति २०७५।०८।०२ को उजुरीमा सडक विभाग अन्तर्गतका इन्जिनियर भरतराज आचार्यले गैरकानुनी तरिकाले करोडौं सम्पत्ति आर्जन गरी विभिन्न ठाउँमा घर–घडेरी किनेको र काठमाडौंमा विलासी घर बनाएको भन्ने जिकिर थियो। प्रारम्भिक छानबिनमा का.म.पा.–१४ कि.नं. १४७ को छ आना जग्गामा निर्मित साढे तीन तले घरको लागत नखुलेको, भक्तपुर बालकोटमा श्रीमती रितादेवी खनाल आचार्यको नाउँमा खरिद गरिएको ०-८-१-० जग्गाको मूल्य रु.२०,००,०००।- उल्लेख गरिए पनि विभिन्न बैंक खाताबाट रु.८४,००,०००।- भुक्तानी भएको देखिएको, बीमा भुक्तानी, छोराको एमबिबिएस अध्ययन खर्च र शेयर लगानीसमेत आम्दानीको तुलनामा बढी देखिएकाले आयोगले मिति २०७६।०२।१२ मा विस्तृत अनुसन्धान गर्ने निर्णय गरेको।\n\nभरतराज आचार्य मिति २०४१।०६।१२ मा सार्वजनिक निर्माण शाखा रुकुममा सव-ओभरसियर (रा.प.अनं.प्रथम) पदमा अस्थायी नियुक्तिबाट सेवा प्रवेश गरी मिति २०४३।०३।२१ मा स्थायी र मिति २०६४।१०।०१ मा रा.प.तृतीय श्रेणीको इन्जिनियर पदमा पदोन्नति भएकाले सेवा प्रवेश मिति २०४१।०६।१२ देखि २०७६ जेठ मसान्तसम्मको अवधि जाँच अवधि कायम गरिएको। आयोगका निष्कर्ष देहायबमोजिम छन्:\n\n**१.** जाँच अवधिमा वैध आय रु.२,०७,७९,९८६।- मात्र देखिएकोमा सम्पत्ति सिर्जना तथा लगानी–खर्चतर्फ रु.५,२९,४२,४६६।- खर्च/लगानी भएको र फरक रु.३,२१,६२,४८०।- वैध आयस्रोतले नखामेको।\n\n**२.** कालखण्डगत विश्लेषणमा आ.व. २०६३।०६४–२०६६।०६७ मा रु.४६,९८,९७३।-, आ.व. २०६७।०६८–२०६८।०६९ मा रु.१०,२१,५५९।-, आ.व. २०६९।०७०–२०७१।०७२ मा रु.७१,३१,९३४।-, आ.व. २०७२।०७३–२०७३।०७४ मा रु.१,२०,१८,५२९।- र आ.व. २०७४।०७५–२०७६ जेठ मसान्तमा रु.७२,९१,४८५।- स्रोत नखुलेको; सुरुका दुई कालखण्डमा भने स्रोत पुष्टि भएको।\n\n**३.** भक्तपुर बालकोट-२ कि.नं. ३४३२/३४२९/३१०८ को ०-८-१-० जग्गा मिति २०७२।०५।३० मा र बालकोट-३ कि.नं. ५९८/२८४८ को ०-३-३-० जग्गा मिति २०७४।०४।३२ मा रितादेवी खनाल आचार्यका नाममा क्रमशः लिखत मूल्य रु.२०,६३,०००।- र रु.४,६९,०००।- मा पारित भए पनि जनता, प्रभु र माछापुच्छ्रे बैंकका चेकमार्फत जग्गाधनीलाई जम्मा रु.८८,६९,०००।- भुक्तानी भएको पुष्टि हुँदा रजिस्ट्रेशन दस्तुरसमेत रु.८४,७२,२०५।- परल लगानी कायम गरिएको।\n\n**४.** जनता बैंकमा मिति २०७०।०८।१० मा रु.१४,००,०००।-, प्रभु बैंकमा मिति २०७२।०१।०८ मा रु.६,००,०००।-, बैंक अफ काठमाडौंमा मिति २०७२।०४।१५ मा रु.९,००,०००।- र प्रभु बैंकमा मिति २०७३।०५।०८ मा रु.५,००,०००।- गरी जम्मा रु.३४,००,०००।- स्रोत नखुली जम्मा भएको।\n\n**५.** कुलेश्वर कि.नं. १४७ (मिति २०५९।०९।२६ मा रु.६,७५,०००।- मा खरिद) मा आ.व. २०६२।०६३ र २०६३।०६४ मा निर्मित ३५७६.७५ व.फिटको घरको निर्माण लागत रु.५१,१९,९०७।- मध्ये ९१.७७% अर्थात् रु.४६,९८,९७३।- वैध आयले नखामेको र सोही अनुपातको घरबहाल आयसमेत वैध आयमा गणना नहुने।\n\n**६.** छोरा सुशान्त आचार्य (निज यस मुद्दाका प्रतिवादी होइनन्) को एमबिबिएस अध्ययनबापत काठमाडौं मेडिकल कलेज सिनामंगललाई मिति २०६९।०५।०७ देखि मिति २०७३।०५।१३ सम्म पाँच किस्तामा जम्मा रु.३६,०१,१९०।- भुक्तानी भएकोमा रु.२९,१५,८३४।- स्रोत नखुलेको (कलेजको च.नं. १२२६, मिति २०७५।११।०३ को पत्र)।\n\n**७.** युनाइटेड मोदी हाइड्रोपावर लिमिटेडका २०,००० कित्ता संस्थापक शेयरमा मिति २०६९।०८।०९ मा रु.२०,००,०००।-, मिति २०७१।०१।२५ मा २,००० कित्ता र मिति २०७२।१२।२४ मा ३,९५६ कित्ता (रु.३,९५,६००।-) समेत गरी ४८ थान कम्पनीका शेयर/डिबेन्चरमा रु.५०,९२,०००।- लगानी।\n\n**८.** स्रोत नखुलेको सम्पत्ति श्रीमती रितादेवी खनाल आचार्यसमेतका नाममा राखी वास्तविक स्वामित्व लुकाएको; बलम्बु-५ कि.नं. १२५/१२६ को जग्गा मिति २०७२।०५।०७ मा रु.९,२५,०००।- मा निजकै नाममा खरिद र बलम्बु-५ कि.नं. ६५९/८७३/८७० को ०-७-०-० जग्गा बहिनी इन्दिरा खनाल (निज यस मुद्दाकी प्रतिवादी होइनन्) लाई रु.४,६२,५००।- दिई मिति २०७३।०५।२७ मा एकलौटी कायम गरेको।\n\n**९.** बयानका स.ज.नं. ७५, ८७, ९१, ९८, १००, १०६ र १०८ बाट खुलेको रु.८८,७१,०००।- घरायसी अतिरिक्त खर्चलाई अस्वाभाविक जीवनयापनको आधार मानिएको।\n\nआयोगले उजुरी, बैंक स्टेटमेन्ट, मालपोत कार्यालय भक्तपुरबाट पारित लिखत, बुझिएका व्यक्ति पुष्पप्रसाद पोख्रेल (निज यस मुद्दाका प्रतिवादी होइनन्) को मिति २०७६।०२।१७ को कागज, काठमाडौं मेडिकल कलेजको च.नं. १२२६, आयोग प्रहरी महाशाखाको च.नं. ३३२०, मिति २०७६।०७।२२, वरिष्ठ कृषि अर्थ विज्ञ नरेश शर्माको मिति २०७६।०८।२० को कृषि आय विश्लेषण, सम्पत्ति अनुसन्धान तथा मूल्यांकन महाशाखाको च.नं. १०५८०, मिति २०७६।०८।३० को पत्र, लिटिल एन्जेल्स स्कुलको च.नं. ३५।२०७६।०७७, CG Institute को च.नं. ८५।०७६।७७, कीर्तिपुर अस्पतालको च.नं. १६, NEPAL LIFE INSURANCE को च.नं. १२६३ र यातायात व्यवस्था कार्यालय ललितपुरको च.नं. ७६६, मिति २०७७।०३।०३ समेतका प्रमाण आधार लिएको। आयगणनामा तलबको ७०% बचत, छोरा/श्रीमतीको पारिश्रमिक र कमिसनको ८५% बचत तथा अंशबन्डा नभएकाले पैत्रिक कृषि आयको पाँच भागको एक भाग मात्र गणना गरिएको।\n\nअनुसन्धान अधिकृत राजेन्द्र श्रेष्ठको प्रतिवेदनबाट नेपाल सरकार वादी भई मिति २०७७।०३।१९ मा विशेष अदालत काठमाडौंमा आरोपपत्र दायर भएको र सोही मितिमा आयोगका प्रवक्ता प्रदीपकुमार कोइरालाद्वारा प्रेस विज्ञप्ति जारी भएको।\n\n| प्रतिवादी | भूमिका/अभियोग | बिगो | मागदावी |\n|---|---|---|---|\n| भरतराज आचार्य | सडक विभाग अन्तर्गत गुणस्तर अनुसन्धान तथा विकास केन्द्र, चाकुपाट ललितपुरमा कार्यरत इन्जिनियर; गैरकानुनी रूपमा सम्पत्ति आर्जन गरी भ्रष्टाचार गरेको | रु.३,२१,६२,४८०।- | साविक भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०१७ को दफा १५ मा उल्लेख भएबमोजिम सोही ऐनको दफा ३ र प्रचलित भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा २०(२) बमोजिम सजाय; जफत/असुलीका लागि साविक ऐनको दफा ३, १६ग., २९(१) र २९(२) समेत उद्धृत |\n| रितादेवी खनाल आचार्य | भरतराज आचार्यकी श्रीमती, बीमा अभिकर्ता; निजका नाममा राखिएको स्रोत नखुलेको सम्पत्ति | छुट्टै बिगो कायम नभएको | भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा ४७ र अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोग ऐन, २०४८ को दफा २९ख. बमोजिम सम्पत्ति जफतसम्मको मात्र दाबी |\n\nजफततर्फ प्रतिवादीहरूका नाममा दर्ता रहेका रु.२,४२,७४,०४४।- बराबरका चलअचल सम्पत्ति (घर/जग्गा, शेयर रु.५०,९२,०००।-, एक मोटरसाइकल, १० वटा बैंक खाताको मौज्दात रु.४०,२७,६३७।-) जफत गरी नपुग रु.७८,८८,४३६।- समेत असुल उपर गर्ने मागदावी लिइएको।\n\n### ख) प्रतिवादीको बयानको सार\n\n**प्रतिवादी भरतराज आचार्य —** निजले आरोप इन्कार गर्दै सम्पूर्ण सम्पत्ति वैध आयबाट आर्जन भएको जिकिर लिएका। आयस्रोतमा तलब–भत्ता रु.५३,१०,७७३।-, छोराहरूको नोकरी रु.७,५३,४२२।-, जग्गा/घर बिक्री रु.४२,२७,३००।-, ऋण/कर्जा रु.४७,८९,३००।-, लाभांश रु.५,५६,३७६।-, घरबहाल रु.५९,२४,०००।- (बहाल कर रु.६,४२,१२०।- तिरेको), माइक्रोबस सञ्चालन/बिक्री रु.९,३०,०००।-, छात्रवृत्ति रु.५,००,०००।-, कृषि आय रु.१८,२७,४३०।-, ब्याज रु.१६,७४,०३८।-, दाइजो/पेवा रु.१,४०,०००।- र ससुराबाट मिति २०५२।०१।३० मा रु.२,००,०००।-, भाइ विष्णु आचार्यबाट रु.१५,००,०००।-, बहिनी नारायणी आचार्यबाट रु.४,७८,०००।- तथा बीमा/कमिसन रु.७,४५,७८५।- देखाएका। कर्मचारी संचय कोष, नागरिक लगानी कोष र तत्कालीन किष्ट बैंकबाट लिएका कर्जा र तिनको भुक्तानी मितिसमेत खुलाएका। साथै आरोपपत्र दर्ता मिति २०७७।३।१९ सम्मको अवधि जाँच अवधि कायम हुनुपर्ने जिकिर लिएका। बयानमै निजले भाइ विष्णु आचार्यले पठाएको रु.१५,००,०००।- को प्रमाण नभएकाले सो दाबीबाट हटाइदिन अनुरोध गरेका, बहिनी नारायणी आचार्यले भारतबाट पठाएको रु.४,७८,०८०।- मिति २०७५।०३।०७ मा सिभिल बैंकमा जम्मा भए पनि आफैंले प्रयोग गरेको ठोस प्रमाण नभएको र १० तोला सुन २०५२ मा रु.९०,०००।- मा बेचेको बिल नभएको स्वीकार गरेका।\n\nनिजले जग्गा बिक्रेता पुष्पप्रसाद पोख्रेलबाट रु.४३,००,०००।- सापटी लिई बैंक खातामा जम्मा गरेको भन्ने जिकिरसमेत लिएका थिए; यो निजकै जिकिर हो, र बुझिएका व्यक्ति पुष्पप्रसाद पोख्रेल (निज यस मुद्दाका प्रतिवादी होइनन्) ले मिति २०७६।०२।१७ मा कागज गर्दा उक्त रकम जग्गा बिक्री बापतकै भई कुनै ऋण वा सापटी नभएको र आफूले भरतराज आचार्यलाई कुनै रकम नदिएको खुलाएका। फैसलाले पनि पोख्रेलबाट बैना/सापटी फिर्ता भनिएको रु.६३,३७,०००।- प्रमाणको अभावमा अस्वीकृत गरेको।\n\n**प्रतिवादी रितादेवी खनाल आचार्य (बयान मिति २०७६।०८।०१) —** निजले आरोप इन्कार गरेकी। बयानमा मिति २०४३ मंसिरमा विवाह भएको, २०४५ मा गुल्मीको त्रि.प्रा.वि. रातमाटा पराल्मीमा शिक्षिका भई रु.५,९२२।- तलब पाएको र नेपाल लाइफ इन्स्योरेन्समा बीमा अभिकर्ता भई रु.७,४५,७८५।- प्राप्त गरेको उल्लेख गरेकी। श्रीमान् भरतराज आचार्यले आयोगमा पेस गरेका आयस्रोत नै आफ्नो आयस्रोत भएको, आफ्ना नाममा रहेका सम्पूर्ण सम्पत्ति जायज स्रोतबाट आर्जित भएको, स्रोत नखुलेको सम्पत्ति आर्जन गरेको भन्ने आरोप गलत भएको र आफूउपर कुनै कारबाही हुनु नपर्ने जिकिर लिएकी। निजउपर सजायको होइन, सम्पत्ति जफतसम्मको मात्र दाबी रहेको कुरा मिति २०७७।०८।२४ को थुनछेक आदेशमा समेत उल्लेख भएको।\n\n### ग) विशेष अदालतको फैसलाको सार\n\n**अदालत/इजलास:** विशेष अदालत, काठमाडौं — इजलास नं. १; अध्यक्ष माननीय न्यायाधीश श्री श्रीकान्त पौडेल, सदस्य माननीय न्यायाधीश श्री यमुना भट्टराई र सदस्य माननीय न्यायाधीश डा. श्री खुशी प्रसाद थारु।\n**मुद्दा नं.:** ०७६-CR-0415 — गैरकानुनी रूपमा सम्पत्ति आर्जन गरी भ्रष्टाचार गरेको। **दर्ता मिति:** २०७७।०३।१९। **फैसला मिति:** २०७९।१०।१६ (इति सम्वत् २०७९ साल माघ महिना १६ गते)। **निर्णय नं.:** ७२।\n\nअदालतले जाँच अवधि, आय–व्ययको गणना मिलेको छ/छैन, कसूर गरेको हो/होइन र सजाय गर्नुपर्ने हो/होइन भन्ने प्रश्नमा विवेचना गरेको। प्रतिवादीको आरोपपत्र दर्ता मिति २०७७।३।१९ सम्मको अवधि जाँच अवधि कायम हुनुपर्ने जिकिर अस्वीकृत गरी भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा २० बमोजिम अभियोजनकर्ताले राष्ट्रसेवकको जुनसुकै अवधिको सम्पत्तिउपर अभियोजन गर्न सक्ने ठहर गर्दै २०४१।०६।१२ देखि २०७६ जेठ मसान्तसम्मको जाँच अवधि सदर गरेको।\n\n**आयतर्फ:** दुर्गम तथा अन्य भत्ता रु.८,८९,३६३।- बाट रु.११,११,७०४।५० मा वृद्धि; सुशान्त आचार्यको पारिश्रमिक रु.१,३९,३००।- बाट रु.३,२६,६३०।- मा वृद्धि; कर्जा रु.१,०६,४६,५५२।- बाट रु.१,०६,६६,५५२।-; घरजग्गा बिक्री रु.२९,४३,५००।- बाट रु.२९,५९,५००।-; घरबहाल रु.४५,५२८।- बाट रु.२५,९२,०००।- (कुलेश्वरको साढे तीन तले घरको दुई तला भाडामा लगाउन सक्ने न्यायोचित अनुमान गरी २०६४–२०६९ सम्म प्रति तला मासिक रु.८,०००।- ले रु.११,५२,०००।- र २०७० देखि जाँच अवधि अन्त्यसम्म प्रति तला मासिक रु.१०,०००।- ले रु.१४,४०,०००।-); बैंक मौज्दातको ब्याज रु.२,४०,०००।-, शेयर लाभांश रु.४,६०,७९८।-, विवाहको दान दक्षिणा रु.१,००,०००।-, चाडपर्वको टिकाटालो रु.२५,०००।- र सुन बिक्री रु.९०,०००।- थप। भरतराज आचार्यको पारिश्रमिक रु.२१,६१,१५५।- र कृषि आय रु.११,६७,४४१।- यथावत्। अंशबण्डाको नगद रु.४,५०,०००।-, ससुराबाट रु.२,००,०००।-, बीमा अभिकर्ता कमिशन रु.७,४५,३०८।-, पोख्रेलबाट बैना/सापटी फिर्ता रु.६३,३७,०००।-, अन्य सापटी फिर्ता रु.२३,६५,०००।- र सवारी बिक्रीको थप रु.१३,७०,०००।- प्रमाणको अभावमा अस्वीकृत।\n\n**व्ययतर्फ:** जग्गा खरिद (र.पा. दस्तुरसमेत) रु.१,१२,७९,७२०।- बाट रु.४९,९६,५००।- मा घटाइएको — पारित लिखतमा अङ्कित मूल्यलाई आधार मान्ने सिद्धान्त लागू; घर निर्माण रु.५३,६९,९०७।- बाट रु.४७,७७,३८६।- (आफैंले बनाएको देखिँदा २०% ओभरहेड कटौती); बहाल कर रु.७,०२,१२०।- बाट रु.६,७६,२००।- र सवारी खरिद/मर्मत रु.१७,२५,५००।- बाट रु.१७,०४,४५२।- (दोहोरो गणना सच्याइएको)। रितादेवीको बैंक खातामा जम्मा रु.३४,००,०००।-, शैक्षिक खर्च रु.५०,२०,३२०।-, सुन खरिद रु.८,४०,०००।-, कर्जाको साँवा–ब्याज–सेवा शुल्क रु.१,११,५६,५५६।-, साथमा रहेको नगद रु.५०,०००।- र अन्तिम बैंक मौज्दात रु.४०,५६,५४६।- यथावत्।\n\n**बिगो:** अदालतबाट कुल वैधानिक आय रु.२,६९,९९,९२७।- र कुल व्यय रु.४,६०,१९,७५७।- कायम भई स्रोत नखुलेको बिगो **रु.१,९०,१९,८३०।-** ठहर; आरोपपत्रको रु.३,२१,६२,४८०।- मध्ये करिब रु.१,३१,४२,६५०।- को दाबी अस्वीकृत।\n\n**प्रतिवादी भरतराज आचार्य — दोषी।** रु.१,९०,१९,८३०।- बराबरको सम्पत्ति गैरकानूनी रूपमा आर्जन गरी साविक भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०१७ को दफा १५ तथा भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा २०(१) बमोजिमको कसूर गरेको पुष्टि भई साविक ऐनको दफा १५, १६ग., २९ तथा ऐन २०५९ को दफा २०(२) बमोजिम बिगो बराबर रु.१,९०,१९,८३०।- जरिवाना र कसूरको मात्राअनुसार १ (एक) वर्ष कैद सजाय। भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा ४७ बमोजिम आरोपपत्रको पृष्ठ ९८–१०२ मा उल्लिखित सम्पत्तिमध्येबाट रु.१,९०,१९,८३०।- बराबरको सम्पत्ति जफत — मुख्य शीर्षकमा कुलेश्वर कि.नं. १४७ को घर निर्माण लागतको ९१.७७% रु.४६,९८,९७३।-, बालकोट-२ कि.नं. ३४३२/३४२९/३१०८ को रु.८४,७२,२०५।-, सुशान्त आचार्यको एमबिबिएस शैक्षिक खर्च रु.२९,१५,८३४।-, प्रभु बैंकको कर्जा चुक्ता रु.१०,२१,५५९।-, युनाइटेड मोदी हाइड्रोपावरका संस्थापक शेयर रु.२०,००,०००।- र रु.३,९५,६००।-, बैंक खातामा जम्मा रु.१४,००,०००।-, रु.६,००,०००।-, रु.९,००,०००।- र रु.५,००,०००।-, बलम्बु-५ का जग्गा रु.९,२५,०००।- र रु.२,६३,०००।-, छोरा सुदिप आचार्य (निज यस मुद्दाका प्रतिवादी होइनन्) को मिति २०७१।१०।२६–२०७३।१२।०३ को MBA खर्च रु.३,८९,३४४।- र मिति २०७५।११।२३ को विवाह खर्च रु.३,००,०००।-, सुशान्त आचार्यको मिति २०७४।७।२५ को बीमा पोलिसीको प्रिमियम अंश रु.१,५५,१९४।-, SRD80 डिबेन्चर ९५० कित्ता रु.९,५०,०००।-, साथमा रहेको नगद रु.५०,०००।- र अन्तिम बैंक मौज्दात रु.४०,५६,५४६।- पर्दछन्। फैसलाले वादीको अन्य आरोप दाबी पुग्न नसक्ने ठहर गरेको।\n\n**प्रतिवादी रितादेवी खनाल आचार्य —** निजउपर सजायको होइन, सम्पत्ति जफतसम्मको मात्र दाबी रहेको (प्रकरण ६७)। ठहर खण्डमा निजलाई कैद वा जरिवाना गरिएको छैन र निजका नाउँको सम्पत्ति जफतको हदमा मात्र आदेश भएको; जफत हुने रकम घटेको हदसम्म मात्र दाबी नपुगेको।\n\n**अन्तिमता:** फैसलामा चित्त नबुझे विशेष अदालत ऐन, २०५९ को दफा १७ बमोजिम ३५ दिनभित्र सर्वोच्च अदालतमा पुनरावेदन गर्न जाने म्याद दुवै प्रतिवादी तथा विशेष सरकारी वकील कार्यालय, काठमाडौं मार्फत अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगलाई दिइएको छ। उपलब्ध स्रोत कागजातबाट हदम्यादभित्र सर्वोच्च अदालतमा पुनरावेदन परे/नपरेको यकिन हुन सकेको छैन।\n\n### च) नजिरको सार\n\nप्रस्तुत फैसलामा प्रयोग गरिएका सर्वोच्च अदालतबाट प्रतिपादित र नेपाल कानून पत्रिकामा प्रकाशित सिद्धान्त:\n\n- **नि.नं. ९९३२** (नेपाल सरकार विरुद्ध देवेन्द्र डंगोलसमेत, नेकाप २०७५ बैशाख): भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा २० बमोजिम अभियोजनकर्ताले राष्ट्रसेवकको जुनसुकै अवधिको सम्पत्तिउपर अभियोजन गर्न सक्ने र वैध स्रोत पुष्टि गर्ने प्रमाणको भार प्रतिवादीमा रहने।\n- **नि.नं. ८५१९** (नेपाल सरकार विरुद्ध चिरञ्जीवी वाग्लेसमेत, नेकाप २०६७ चैत): न्यायोचित अनुमान शून्यताको उपज नभई त्यसलाई कुनै न कुनै तथ्यले समर्थन गरेकै हुनुपर्ने।\n- **नि.नं. ९४४९** (नेपाल सरकार विरुद्ध बद्रीनाथ श्रेष्ठ, नेकाप २०७२ मंसिर) र **नि.नं. ९४६१** (ईश्वर पोखरेल विरुद्ध नेपाल सरकार, नेकाप २०७२ पुस): जग्गा कारोबारमा पारित लिखतमा अङ्कित मूल्यलाई खरिद मूल्यको आधार मान्नुपर्ने; विवाहको टिकाटालोबाट प्राप्त नगद निजी हुने।\n- **नि.नं. ९३६६** (वीरेन्द्रकुमार सिंहसमेत, नेकाप २०७२ असार): कागजी प्रमाण नरहने प्रकृतिको आय न्यायिक अनुमानबाट यकिन गर्नुपर्ने।\n- **नि.नं. ८७७०** (लिलाराज गौतम विरुद्ध नेपाल सरकार, नेकाप २०६९ जेठ): घरबहालसम्बन्धी तर्कसंगत जिकिर विश्वासलायक भएमा भाडा सम्झौता वा कर तिरेको प्रमाण नै खोजिरहनु नपर्ने।","key_allegations":["सडक विभाग अन्तर्गतका इन्जिनियर भरतराज आचार्यले मिति २०४१/०६/१२ मा सार्वजनिक सेवा प्रवेश गरेदेखि २०७६ जेठ मसान्तसम्मको जाँच अवधिमा वैध आय रु. २ करोड ७ लाखभन्दा केही बढी मात्र रहेकोमा जग्गा खरिद, घर निर्माण, सवारी साधन खरिद तथा शेयर लगानीलगायतमा रु. ५ करोड २९ लाखभन्दा बढी खर्च तथा लगानी गरी वैध आयस्रोतले नखामेको रु. ३ करोड २१ लाखभन्दा बढी सम्पत्ति गैरकानुनी रूपमा आर्जन गरेको।","भरतराज आचार्यले स्रोत नखुलेको रकम विभिन्न बैंक खाताहरूमा अस्वाभाविक मात्रामा जम्मा गरी बैंकिङ कारोबार तथा शेयर लगानीमार्फत आफूअनुकूल परिचालन गरेको।","भरतराज आचार्यले गैरकानुनी रूपमा आर्जन गरेको स्रोत नखुलेको सम्पत्ति आफ्नो श्रीमती रितादेवी खनाल आचार्यसमेतका नाममा राखी वास्तविक स्वामित्व लुकाएको।"],"timeline":[{"date":"1984-09-28","title":"सेवा प्रवेश देखि जाँच अवधिको अन्त्यसम्म","date_bs":"2041-06-12","end_date":"2019-06-15","description":"भरतराज आचार्य सार्वजनिक निर्माण शाखा रुकुममा सव-ओभरसियर पदमा मिति २०४१।०६।१२ मा अस्थायी नियुक्तिबाट सेवा प्रवेश गरी २०४३।०३।२१ मा स्थायी र २०६४।१०।०१ मा इन्जिनियरमा बढुवा भएका। अख्तियारले सेवा प्रवेश मितिदेखि २०७६ जेठ मसान्तसम्मलाई जाँच अवधि कायम गरी सम्पत्ति अनुसन्धान गरेको।","end_date_bs":"2076-02-32"},{"date":"2003-01-10","title":"काठमाडौं-१४ कुलेश्वरमा जग्गा खरिद","date_bs":"2059-09-26","description":"काठमाडौं महानगरपालिका-१४ कि.नं. १४७ को ०-६-०-० जग्गा रु.६,७५,०००।- मा खरिद। सोही जग्गामा आ.व. २०६२।०६३ र २०६३।०६४ मा निर्मित ३५७६.७५ व.फिटको घरको लागत मध्ये ९१.७७% अर्थात् रु.४६,९८,९७३।- स्रोत नखुलेको ठहर्‍याइएको।"},{"date":"2012-08-23","title":"छोरा सुशान्तको MBBS शैक्षिक खर्च भुक्तानी","date_bs":"2069-05-07","end_date":"2016-08-29","description":"काठमाडौं मेडिकल कलेज सिनामंगललाई २०६९।०५।०७ मा रु.२०,८६,१९०।- देखि २०७३।५।१३ सम्म पाँच किस्तामा जम्मा रु.३६,०१,१९०।- भुक्तानी (कलेजको च.नं. १२२६, मिति २०७५।११।०३ को पत्र)। यसमध्ये रु.२९,१५,८३४।- स्रोत नखुलेको शीर्षकमा परेको।","end_date_bs":"2073-05-13"},{"date":"2012-11-24","title":"युनाइटेड मोदी हाइड्रोपावरको संस्थापक शेयर लगानी","date_bs":"2069-08-09","description":"UMHL का २०,००० कित्ता संस्थापक शेयरमा रु.२०,००,०००।- लगानी; पछि २०७१।०१।२५ मा २,००० कित्ता (रु.२,००,०००।-) र २०७२।१२।२४ मा ३,९५६ कित्ता (रु.३,९५,६००।-) थप। कुल ४८ थान कम्पनीका शेयर/डिबेन्चर रु.५०,९२,०००।- जफत मागदावीमा परेका।"},{"date":"2013-11-25","title":"बैंक खाताहरूमा स्रोत नखुली रकम जम्मा","date_bs":"2070-08-10","end_date":"2016-08-24","description":"जनता बैंकमा २०७०।०८।१० मा रु.१४,००,०००।-, प्रभु बैंकमा २०७२।०१।०८ मा रु.६,००,०००।-, बैंक अफ काठमाडौंमा २०७२।०४।१५ मा रु.९,००,०००।- र प्रभु बैंकमा २०७३।०५।०८ मा रु.५,००,०००।- गरी जम्मा रु.३४,००,०००।- स्रोत नखुली जम्मा भएको ठहर।","end_date_bs":"2073-05-08"},{"date":"2015-08-24","title":"बलम्बु ५ कि.नं. १२५/१२६ को जग्गा खरिद","date_bs":"2072-05-07","description":"श्रीमती रितादेवी खनाल आचार्यका नाममा बलम्बु ५ कि.नं. १२५ र १२६ को जग्गा रु.९,२५,०००।- मा खरिद; जफतयोग्य सम्पत्तिको सूचीमा समावेश।"},{"date":"2015-09-16","title":"भक्तपुर बालकोट-२ को जग्गा खरिद (रु.८४ लाख भुक्तानी)","date_bs":"2072-05-30","description":"पुष्पप्रसाद पोख्रेलबाट बालकोट-२ कि.नं. ३४३२/३४२९/३१०८ को ०-८-१-० जग्गा लिखत मूल्य रु.२०,६३,०००।- मा रितादेवी खनालका नाममा पारित; तर जनता, प्रभु र माछापुच्छ्रे बैंकका चेकमार्फत २०७२।०५।३१ लगायतका मितिमा जम्मा रु.८८,६९,०००।- भुक्तानी भएको पुष्टि हुँदा रजिस्ट्रेशन दस्तुरसहित रु.८४,७२,२०५।- परल लगानी कायम।"},{"date":"2016-09-12","title":"बलम्बु ५ कि.नं. ६५९/८७३/८७० को जग्गा एकलौटी","date_bs":"2073-05-27","description":"बलम्बु ५ को ०-७-०-० जग्गा बहिनी इन्दिरा खनाललाई रु.४,६२,५००।- दिई एकलौटी बनाएको; उक्त सम्पत्ति समेत जफत मागदावीमा परेको।"},{"date":"2017-08-16","title":"भक्तपुर बालकोट-३ कि.नं. ५९८/२८४८ जग्गा खरिद","date_bs":"2074-04-32","description":"पुष्पप्रसाद पोख्रेलबाट बालकोट-३ को ०-३-३-० जग्गा लिखत मूल्य रु.४,६९,०००।- मा रितादेवी खनालका नाममा पारित; सोही कारोबारमा २०७४।०५।०४ मा माछापुच्छ्रे बैंकको चेकबाट रु.४६,०९,०००।- भुक्तानी भएको पोख्रेलको कागजबाट देखिएको।"},{"date":"2019-03-07","title":"जेठो छोरा सुदिपको विवाह खर्च","date_bs":"2075-11-23","description":"छोरा सुदिप आचार्यको विवाहमा रु.३,००,०००।- खर्च भएको; उक्त रकम स्रोत नखुलेको खर्च शीर्षकमा समावेश।"},{"date":"2019-05-26","title":"आयोगको विस्तृत अनुसन्धान गर्ने निर्णय","date_bs":"2076-02-12","description":"विभिन्न बैंक खाताबाट रु.८४,००,०००।- भुक्तानी, बीमा शुल्क, छोराको MBBS अध्ययन खर्च र शेयर लगानी आम्दानीको तुलनामा बढी देखिएकोले उजुरीउपर विस्तृत अनुसन्धान गर्ने भन्ने अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगको मिति २०७६।०२।१२ को निर्णय।"},{"date":"2019-05-31","title":"पुष्पप्रसाद पोख्रेलको बयान — सापटी दाबी खण्डित","date_bs":"2076-02-17","description":"जग्गा बिक्रेता पुष्पप्रसाद पोख्रेलले बालकोटका जग्गा बापत चेकमार्फत जम्मा रु.८८,६९,०००।- लिएको र सो रकम जग्गा बिक्री बापतको मात्र भई कुनै ऋण वा सापटी नभएको भनी कागज गरिदिँदा भरतराज आचार्यको सापटीको जिकिर खण्डित भएको।"},{"date":"2020-07-03","title":"विशेष अदालतमा आरोपपत्र दायर","date_bs":"2077-03-19","description":"जाँच अवधिमा आय रु.२,०७,७९,९८६।- र खर्च/लगानी रु.५,२९,४२,४६६।- देखिँदा रु.३,२१,६२,४८०।- बिगो कायम गरी साविक भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०१७ को दफा १५ एवं भ्र.नि.ऐन, २०५९ को दफा २०(१) बमोजिम भरतराज आचार्यविरुद्ध र जफत प्रयोजनार्थ श्रीमती रितादेवी खनाल आचार्यलाई समेत प्रतिवादी कायम गरी विशेष अदालत काठमाडौंमा आरोपपत्र दायर।"},{"date":"2020-07-03","title":"अख्तियारको प्रेस विज्ञप्ति प्रकाशन","date_bs":"2077-03-19","description":"आयोगका प्रवक्ता प्रदीपकुमार कोइरालाद्वारा जारी प्रेस विज्ञप्तिमा सडक विभाग अन्तर्गतका इन्जिनियर भरतराज आचार्यले गैरकानुनी रूपमा सम्पत्ति आर्जन गरेको पुष्टि भई आरोपपत्र दायर गरिएको सार्वजनिक जानकारी।"},{"date":"2020-12-06","title":"धरौटी तथा थुनछेक आदेशहरू","date_bs":"2077-08-21","end_date":"2020-12-09","description":"मिति २०७७।८।२१ मा र.नं. २९४ बाट रु.३,००,०००।- धरौटी राखिएको; मिति २०७७।८।२४ को थुनछेक आदेशमा रितादेवी खनाल आचार्यउपर सम्पत्ति जफतसम्मको मात्र आरोप दाबी रहेको उल्लेख।","end_date_bs":"2077-08-24"}],"ai_generated_sections":["description","key_allegations","timeline"],"evidence":[{"material_iri":"https://jawafdehi.org/material/ciaa_press_release/1751","additional_details":"","material":{"display_name":"सडक विभाग अन्तर्गत गुणस्तर अनुसन्धान तथा विकास केन्द्र चाकुपाट ललितपुरमा कार्यरत इन्जिनियर भरतराज आचार्यउपर बिगो रु. ३,२१,६२,४८०।– कायम गरी गैरकानूनी सम्पत्ति आर्जन गरेको सम्बन्धी आरोप-पत्र दायर।","material_type":"press_release","urls":[{"link":"https://ngm-store.jawafdehi.org/uploads/ciaa/press-releases/files/1751. सडक विभाग अन्तर्गत गुणस्तर अनुसन्धान तथा विकास केन्द्र चाकुपाट ललितपुरमा कार्यरत इन् - 1.pdf","role":"RAW"},{"link":"https://ciaa.gov.np/pressrelease/1751","role":"SOURCE_PAGE"},{"link":"https://s3.jawafdehi.org/case_uploads/ab57dc0a8f1b155c31a644c630392bbd21f7a5f5d3594fc97cc4614059d37f6c.md","role":"MARKDOWN"}]}},{"material_iri":"https://jawafdehi.org/material/court_order/special.076-cr-0415","additional_details":"","material":{"display_name":"076-CR-0415 आदेश","material_type":"court_order","urls":[{"link":"https://s3.jawafdehi.org/case_uploads/court-orders/special/076-CR-0415.1.doc","role":"RAW"},{"link":"https://s3.jawafdehi.org/case_uploads/5b7e80cfd84bf087ea1462be68867ba755efce4c19fc2ca2760d47521cb62236.md","role":"MARKDOWN"}]}},{"material_iri":"https://jawafdehi.org/material/news/20200703.8434a139","additional_details":"यो समाचार लेखले यस मुद्दा (076-CR-0415) मा इन्जिनियर भरतराज आचार्यविरुद्ध विशेष अदालतमा आरोपपत्र दायर भएको तथ्य पुष्टि गर्छ। लेख अनुसार अख्तियारले रु. ३ करोड २१ लाख ६२ हजार बराबरको सम्पत्तिको स्रोत नखुलेको भन्दै २०७७ असार १९ गते (03 July 2020) शुक्रबार विशेष अदालतमा भ्रष्टाचारको आरोपपत्र दायर गरेको हो, र जाँच अवधिमा कुल रु. ५ करोड २९ लाख ४२ हजार ४ सय ६६ खर्च तथा लगानी देखिएको उल्लेख छ। लेखको प्रकाशन मिति नै आरोपपत्र दायर भएको दिन भएकाले यो प्राथमिक समाचार प्रतिवेदन हो, अख्तियारको प्रेस विज्ञप्तिसँग प्रत्यक्ष मेल खान्छ।","material":{"display_name":"सडक विभागका इन्जिनियर विरुद्ध ३ करोड भष्टचारको मुद्दा दायर - Banijya News","material_type":"news","urls":[{"link":"https://banijyanews.com/akhtiyar-news/172139/","role":"RAW"}]}}],"notes":"","court_cases":["https://jawafdehi.org/courtcase/special/076-cr-0415","https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-0698"],"missing_details":"क) अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले दायर गरेको अभियोगपत्र\nख) हदम्याद भित्र वादी वा प्रतिवादीले सर्वोच्च अदालतमा पुनरावेदन गरे नगरेको ब्याहोरा\nग) उ.द.नं. २८३६, मिति २०७५।०८।०२ को उजुरी\nघ) बुझिएका व्यक्ति पुष्पप्रसाद पोख्रेलको मिति २०७६।०२।१७ को कागज\nङ) रितादेवी खनाल आचार्यको मिति २०७६।०८।०१ को बयानसहित प्रतिवादीहरूको बयानको ब्याहोरा\nच) जनता, प्रभु, बैंक अफ काठमाडौं र माछापुच्छ्रे बैंकका खाताका स्टेटमेन्ट","bigo":32162480,"weight":0,"versionInfo":{"action":"published","datetime":"2026-10-26T13:46:55.262983+00:00"},"created_at":"2026-06-10T15:23:03.389615+05:45","updated_at":"2026-10-26T19:31:55.285961+05:45"}