{"id":501,"slug":"bajhang-postal-savings-embezzlement-076-cr-0293","public_iri":"https://jawafdehi.org/case/bajhang-postal-savings-embezzlement-076-cr-0293","offence_type":"CORRUPTION","case_type":"CORRUPTION","state":"PUBLISHED","title":"बझाङ हुलाक बचत बैँकको सर्वसाधारण बचत रकम हिनामिना: निमित्त कार्यालय प्रमुख रनबहादुर कडायतसमेतविरुद्ध भ्रष्टाचार मुद्दा (076-CR-0293)","short_description":"बझाङको हुलाक बचत बैँकमा सर्वसाधारणबाट संकलित रकम हिनामिना गरेको ठहर गर्दै विशेष अदालतले निमित्त कार्यालय प्रमुख रनबहादुर कडायतलाई ८ वर्ष ६ महिना र खरिदार शिवराज उपाध्यायलाई ८ वर्ष ५ महिना कैद सजाय सुनायो।","authors":[{"slug":"gaurav-karki","display_name":"Gaurav Karki","name_ne":"गौरव कार्की","photo_url":"https://jawafdehi.org/assets/teammembers/gaurav.webp","title":"Caseworker","has_public_page":true}],"case_publish_date":"2026-10-26","public_edit_history":[],"public_notes":"","thumbnail":null,"banner":null,"thumbnail_image_id":null,"banner_image_id":null,"thumbnail_url":"","banner_url":"","case_start_date":"2020-02-24","case_end_date":"2023-07-13","dates":{"stages":[{"end":"2023-07-13","stage":"initial","start":"2020-02-24","courtcase_iri":"https://jawafdehi.org/courtcase/special/076-cr-0293"},{"stage":"appeal","start":"2024-03-06","courtcase_iri":"https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-1585"}]},"status":"ongoing","case_track":null,"status_override":null,"proceedings_started_on":"2020-02-24","proceedings_decided_on":null,"appeal_verdicts":{"https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-1585":null},"appeal_parties":{"https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-1585":["https://jawafdehi.org/entity/person/ran-bahadur-kadayat","https://jawafdehi.org/entity/person/shivaraj-upadhyay"]},"entities":[{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/ran-bahadur-kadayat","display_name":"रन बहादुर कडायत","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"convicted","notes":"जिल्ला हुलाक कार्यालय बझाङका निमित्त कार्यालय प्रमुख; रु.१,७६,०४,६३८ हिनामिना","name":{"en":"रन बहादुर कडायत","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/person/shivaraj-upadhyay","display_name":"शिवराज उपाध्याय","entity_type":"Person","type":"accused","outcome":"convicted","notes":"जिल्ला हुलाक कार्यालय बझाङको खरिदार, हुलाक बचत बैंक फाँटवाला; रु.१,५५,११,४५३ हिनामिना","name":{"en":"शिवराज उपाध्याय","ne":null},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/location/district/bajhang-np0767","display_name":"Bajhang","entity_type":"AdministrativeArea,jawafdehi:District","type":"location","outcome":null,"notes":"जिल्ला हुलाक कार्यालयअन्तर्गत सञ्चालित हुलाक बचत बैंकको रकम हिनामिना भएको जिल्ला","name":{"en":"Bajhang","ne":"बझाङ"},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/organization/government/field/post/district-postal-office-bajhang","display_name":"District Postal Office, Bajhang","entity_type":"GovernmentOrganization","type":"related","outcome":null,"notes":"आरोपीहरु कार्यरत रहेको सरकारी निकाय, यसै कार्यालयको सार्वजनिक कोष दुरुपयोग भएको","name":{"en":"District Postal Office, Bajhang","ne":"जिल्ला हुलाक कार्यालय, बझाङ"},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/organization/government/department/posts","display_name":"Postal Service Department","entity_type":"GovernmentOrganization","type":"related","outcome":null,"notes":"तालुक निकाय, अनुसन्धानका लागि आयोगमा पत्र पठाउने र पटक-पटक निर्देशन दिने विभाग","name":{"en":"Postal Service Department","ne":"हुलाक सेवा विभाग"},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/organization/government/body/oag-auditor","display_name":"Office of the Auditor General","entity_type":"GovernmentOrganization","type":"related","outcome":null,"notes":"आ.व. २०७२/०७३ देखि २०७४/०७५ को लेखापरीक्षणमा बेरुजु र असुल उपर गर्नुपर्ने रकम औंल्याएको","name":{"en":"Office of the Auditor General","ne":"महालेखा परीक्षकको कार्यालय"},"image":null},{"nes_id":"https://jawafdehi.org/entity/organization/government/district/dao/bajhang-np0767","display_name":"District Administration Office, Bajhang","entity_type":"GovernmentOrganization","type":"related","outcome":null,"notes":"बचत बैंकको आर्थिक वर्षगत घाटा विवरणसहितको प्रतिवेदन आयोगमा पठाएको निकाय","name":{"en":"District Administration Office, Bajhang","ne":"जिल्ला प्रशासन कार्यालय, बझाङ"},"image":null}],"tags":["भ्रष्टाचार","अपचय"],"description":"### क) अभियोगदावीको सार\n\nजिल्ला हुलाक कार्यालय, हुलाक बचत बैँक, बझाङ्गबाट सर्वसाधारणबाट संकलित बचत रकम हिनामिना तथा हानिनोक्सानी भएको भन्ने उजुरी मिति २०७६।१।२३ मा अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगमा दर्ता नं. ७२७३ मा दर्ता भई अनुसन्धान भएको थियो। आयोगका अनुसन्धान अधिकृत विश्वामित्र कुईँकेल र शुकदेव पौडेलको प्रतिवेदनबाट नेपाल सरकार वादी भई मिति २०७६।११।१२ मा विशेष अदालत, काठमाडौंमा \"सरकारी रकम हिनामिना गरी भ्रष्टाचार गरेको\" भन्ने मुद्दा (मुद्दा नं. ०७६-CR-०२९३) दायर भएको हो। आयोगले लिएका मुख्य आधार देहायबमोजिम छन्:\n\n**१.** केन्द्रीय धनादेश कार्यालयको टोलीले अनुगमन तथा निरीक्षण गरी बुझाएको प्रतिवेदनमा आ.व. २०७१/०७२ देखि नै हरहिसाब नमिलेको, बचत रकम जम्मा गर्ने केही खाता नै अपुरो/अधुरो रहेको, ब्याजको हिसाब अस्वाभाविक देखिएको, अत्यधिक नगद मौज्दात राखेको र लेनदेन, ऋण, साँवा, नाफा, नोक्सानी, मौज्दातजस्ता हिसाबको अद्यावधिक अभिलेख नराखेको तथा रु.२,१८,९९,५०६।१३ हिसाब नमिलेको उल्लेख भएको।\n\n**२.** महालेखा परीक्षकको कार्यालयबाट आ.व. २०७२/०७३, २०७३/०७४ र २०७४/०७५ को अन्तिम लेखापरीक्षण हुँदा तहबिल मौज्दात बढी राखेको र लगानी असुल नगरेकोजस्ता बेरुजु औँल्याइएको; महालेखाले reconciliation statement तयार गरी रकम दाखिला नगर्ने व्यक्ति पहिचान गरी असुल उपर गर्न निर्देश गरेको।\n\n**३.** सर्वसाधारणबाट जम्मा हुन आएको बचत रकमको पूर्ण सुरक्षासहित बैँकिङ मूल्यमान्यताअनुरूप श्रेस्ता राख्न केन्द्रीय धनादेश कार्यालय र हुलाक सेवा विभागबाट पटक-पटक निर्देशन दिँदासमेत उपयुक्त सुधारको पहल नगरी नियतवश नै अपुरो र अस्पष्ट श्रेस्ता राखी रकमको अपचलन गरेको देखिएकाले सम्बद्ध कर्मचारीउपर विस्तृत अनुसन्धान गर्न हुलाक सेवा विभाग, डाँक तथा अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध शाखाको च.नं. १७३, मिति २०७६।०३।१७ को पत्र प्राप्त भएको; सोही सम्बन्धमा जि.प्र.का. बझाङको च.नं. १६६३, मिति २०७६।३।१९ को प्रतिवेदन र जि.हु.का. बझाङको च.नं. १२६, मिति २०७६।८।३० को विवरणसमेत प्राप्त भएको।\n\n**४.** अभिलेखबाट मिति २०६७।४।१ देखि रनबहादुर कडायतले निमित्त कार्यालय प्रमुखको हैसियतमा हुलाक बचत बैँक खाता सञ्चालन गर्दै आएको र मिति २०६७।१२।१२ देखि २०७३।४।१४ सम्म खरिदार शिवराज उपाध्यायले हुलाक बचत बैँकको फाँटवालाको रूपमा काम गरेको देखिएको। शिवराज उपाध्यायलाई च.नं. २८, मिति २०७३।४।१३ बाट रमाना दिइएपछि नन्दराज जोशी (फाँटवाला; निज यस मुद्दाका प्रतिवादी होइनन्) ले उक्त फाँट सम्हालेका थिए।\n\n**५.** उजुरी दर्ता भएलगत्तै मिति २०७६।१।२४ मा महालक्ष्मी विकास बैँकमा चेकबाट रकम जम्मा भएको, मिति २०७६।१।२५ मा दैनिक नगदी किताबमा रु.४३,००,३५०।– दाखिला देखाई सोही मितिमा रु.४०,००,०००।– राष्ट्रिय वाणिज्य बैँकको खातामा ट्रान्सफर भएको, तथा मिति २०७६।१।३०, २०७६।२।१ र २०७६।२।२० मा क्रमशः रु.५,००,०००।–, रु.८,००,०००।– र रु.२७,५०,०००।– गरी जम्मा रु.४०,५०,०००।– का चेक पंकज कुमार जोशी (मिति २०६६।६।२० मा नियुक्त हल्कारा, करार; निज यस मुद्दाका प्रतिवादी होइनन्) को नाममा काटिएको एवं महालक्ष्मी विकास बैँकमा जम्मा भएको रकमबाट चेकमार्फत हरिप्रसाद उपाध्याय (निज यस मुद्दाका प्रतिवादी होइनन्) को नाममा रु.२५,००,०००।– निकालिएको देखिएको।\n\n**६.** बिगो तालिकाका आधार: आ.व. ०७३/०७४ सम्म केन्द्रीय धरौटी खातामा देखाइएको रु.६४,२२,१२६।७९, आ.व. ०७४/०७५ को घाटा रु.१८,१०,१८७।५२, आ.व. ०७५/०७६ को घाटा रु.२१,३३,४३३।३२, २०७६ पौष मसान्तसम्मको ऋण लगानी रु.१,०६,१३,१६५।–, बैँक मौज्दात रु.४,६४,४५७।–, बचत रकम रु.५,७८,५२,२२४।५१, फरक रकम रु.३,६४,०८,८५४।२२ र मिति २०७६ माघ ६ गतेको तहबिल रु.८६,०४,६३८।– लाई आधार बनाई हिनामिना रकममा १०% जरिवाना जोडी बिगो कायम गरिएको (शिवराज उपाध्यायको रु.१,८२,०४,४२७।११ + रु.१८,२०,४४२।७१; रनबहादुर कडायतको रु.२,६८,०९,०६५।११ + रु.२६,८०,९०६।५१)।\n\n**७.** यसरी दुवै प्रतिवादीले सार्वजनिक कोषको संरक्षण गर्नुपर्ने दायित्वविपरीत लापरवाही एवं बदनियतपूर्ण रूपमा सार्वजनिक कोषको दुरुपयोग गरी मासेको एवं निजी प्रयोगमा लगाएको तथ्य निर्विवाद रूपमा पुष्टि हुन आएको भनी भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ बमोजिमको कसुरमा मागदाबी लिइएको।\n\n| प्रतिवादी | भूमिका/अभियोग | बिगो | मागदावी |\n|---|---|---|---|\n| रणबहादुर कडायत भन्ने रनबहादुर कडायत | जिल्ला हुलाक कार्यालय, हुलाक बचत बैँक, बझाङ्गका निमित्त कार्यालय प्रमुख (नायब सुब्बा); मिति २०६७।४।१ देखि बचत बैँक खाता सञ्चालन गर्दै आएकोमा रकमको रेखदेख तथा नियन्त्रण नगरी सार्वजनिक सम्पत्ति हिनामिना/हानिनोक्सानी गरेको | रु.२,९४,८९,९७१।६२ (बिगो तालिकामा रु.२,९४,१४,८४१।४४) | भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ बमोजिमको कसुरमा सोही ऐनको दफा ३(१) र दफा ३(१)(झ) बमोजिम कैद र जरिवाना तथा दफा १७ बमोजिम बिगो असुल उपर |\n| शिवराज उपाध्याय | तत्कालीन जिल्ला हुलाक कार्यालय, हुलाक बचत बैँक, बझाङ्गका खरिदार तथा बचत बैँक फाँटवाला (२०६७।१२।१२–२०७३।४।१४), हाल सुर्मा गाउँपालिका, बझाङ्गका नायब सुब्बा; आफ्नो जिम्मामा रहेको बचत बैँकको रकम हिनामिना गरी दुरुपयोग गरेको | रु.२,००,२४,८६९।८२ | भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ बमोजिमको कसुरमा सोही ऐनको दफा ३(१) र दफा ३(१)(झ) बमोजिम कैद र जरिवाना तथा दफा १७ बमोजिम बिगो असुल उपर |\n\nआयोगको कुल बिगो दाबी रु.४,९५,१४,८४१।४४ रहेको छ। प्रेस विज्ञप्ति आयोगका प्रवक्ता प्रदीपकुमार कोइरालाबाट मिति २०७६।११।१२ मा जारी भएको हो।\n\n### ख) प्रतिवादीको बयानको सार\n\nविशेष अदालत ऐन, २०५९ को दफा ७(घ) बमोजिम मिति २०७६।११।१३ मा दुवै प्रतिवादीको अदालतसमक्ष बयान भई थुनछेक आदेश भएको देखिन्छ।\n\n| क्र.सं | प्रतिवादी | भूमिका | बयानको सार |\n|---|---|---|---|\n| १ | रनबहादुर कडायत | निमित्त कार्यालय प्रमुख (नायब सुब्बा), जि.हु.का. हुलाक बचत बैँक, बझाङ्ग | अनुसन्धान र अदालत दुवैमा आंशिक साविती रहे। निजले शिवराज उपाध्याय फाँटवाला रहेको अवधिमा रु.९०,००,०००।– र २०७३ श्रावणदेखि नन्दराज जोशी फाँटवाला रहेको अवधिमा रु.८६,०४,६३८।– गरी जम्मा रु.१,७६,०४,६३८।– हुलाक बचत बैँकबाट \"ऋण\" स्वरूप लिएको र सो रकम तिर्नुपर्ने भनी स्वीकार गरे। मिति २०७६।१०।०८ सम्मको तहबिल रु.८६,०४,६३८।– आफ्नै जिम्मामा रहेको तथ्यसमेत निजले अस्वीकार गरेनन्। तर आरोपपत्रमा कायम रु.२,९४,८९,९७१।६२ को पूर्ण बिगो भने इन्कार गर्दै लेखापरीक्षणबाट औँल्याइएको रकम बेरुजु मात्र भएको र बेरुजु भ्रष्टाचार नहुने, बचत बैँक सञ्चालनसम्बन्धी प्राविधिक ज्ञान तथा तालिमको अभाव रहेको र तालुक निकायबाट नियमित निगरानी नभएको प्रतिरक्षा जिकिर लिए। |\n| २ | शिवराज उपाध्याय | खरिदार तथा हुलाक बचत बैँक फाँटवाला, हाल नायब सुब्बा, सुर्मा गाउँपालिका | अनुसन्धानको बयानमा निजले फाँटवाला रहँदा रु.१,२८,९९,५०६।१३ र रमाना लिने बखत तमसुक गरिदिएको रु.२६,११,९४७।७७ गरी जम्मा रु.१,५५,११,४५३।१३ हिनामिना गरेको स्वीकार गरी सो रकम तिर्न राजी रहेको लेखाए। अदालतको बयानमा भने रु.२६,११,९४७।७७ मात्र बुझाउन बाँकी रहेको, त्यसमध्ये रु.१४,००,०००।– तिरिसकेको र रु.१२,११,९४७।७७ मात्र बाँकी रहेको जिकिर लिँदै बाँकी रकम इन्कार गरे। साथै मिति २०७२।१०।१५ मा बचत बैँकको रकम तत्कालीन निमित्त कार्यालय प्रमुख रनबहादुर कडायतलाई बुझाएको भनी सहप्रतिवादीतर्फ जिम्मेवारी सारे। मौकाको बयान आफ्नै भएको कुरा भने निजले अदालतमा स्वीकार गरे। |\n\n**टिप्पणी:** बयानमा मिति २०७६ जेठ १ मा हरिप्रसाद उपाध्यायलाई रकम फिर्ता गरिएको भन्ने ब्यहोरा आएको छ। यो प्रतिवादीको आफ्नै जिकिर हो, फैसलामा यस जिकिरको परीक्षण भएको देखिँदैन र निज हरिप्रसाद उपाध्याय यस मुद्दाका प्रतिवादी होइनन्।\n\n### ग) विशेष अदालतको फैसलाको सार\n\n- **इजलास:** विशेष अदालत, काठमाडौं — इजलास नं. १\n- **इजलासका न्यायाधीशहरू:** अध्यक्ष माननीय न्यायाधीश श्री श्रीकान्त पौडेल, सदस्य माननीय न्यायाधीश श्री शालिग्राम कोइराला, सदस्य माननीय न्यायाधीश श्री डा. खुशी प्रसाद थारु\n- **मुद्दा नं.:** ०७६-CR-०२९३ | **दर्ता मिति:** २०७६/११/१२\n- **कसूर ठहर मिति:** २०८०।३।२१ (निर्णय नं. १६३)\n- **फैसला (सजाय निर्धारण) मिति:** २०८०/०३/२८ — इति सम्वत् २०८० साल असार महिना २८ गते (निर्णय नं. १५)\n\nअदालतले दुवै प्रतिवादीलाई भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ बमोजिमको कसूरमा दोषी ठहर गर्‍यो; कुनै पनि प्रतिवादीले सफाइ पाएनन्। ३ वर्षभन्दा बढी कैद हुनसक्ने भएकाले मुलुकी फौजदारी कसूर (सजाय निर्धारण तथा कार्यान्वयन) ऐन, २०७४ को दफा ८ र ९ बमोजिम छुट्टै सजाय सुनुवाइ गरी मिति २०८०।३।२७ मा सजायपूर्व प्रतिवेदन पेस भएपछि सजाय निर्धारण भएको हो।\n\n| प्रतिवादी | ठहर | कायम बिगो | सजाय |\n|---|---|---|---|\n| रनबहादुर कडायत | दोषी — दफा १७ बमोजिमको कसूर | रु.१,७६,०४,६३८।– | दफा ३(१)(झ) बमोजिम ८ वर्ष ६ महिना कैद, बिगोबराबर रु.१,७६,०४,६३८।– जरिवाना र सोही बिगो रकम निजबाटै असुल उपर हुने |\n| शिवराज उपाध्याय | दोषी — दफा १७ बमोजिमको कसूर | रु.१,५५,११,४५३।१३ | ८ वर्ष ५ महिना कैद, बिगोबराबर रु.१,५५,११,४५३।– जरिवाना र सोही बिगो रकम निजबाटै असुल उपर हुने; पुर्पक्षका क्रममा मिति २०७६।१०।२६ देखि २०७६।११।१९ सम्म दिन २२ थुनामा बसेको कट्टा भई बाँकी कैद अवधि ८ वर्ष ४ महिना ८ दिन |\n\n**अदालतका मुख्य आधार:**\n\n**१.** अदालतले आरोपपत्रमा कायम बिगो अस्वीकार गरी प्रतिवादीहरूले साबिती गरेकै रकमलाई बिगो कायम गर्‍यो। वादी पक्षले प्रतिवादीहरूले स्वीकारेको रकम कुन तथ्य, कारण र आधारले खण्डित हुने र आरोप दाबीको रकम कुन-कुन रकम जोडेर पुग्ने हो भनी तथ्य र आधारसहित दाबी गर्न सकेको नदेखिएको ठहर गर्दै \"अंक गणितीय विवादमा अनुमान/तर्क भन्दा अंक गणितीय तथ्यका आधारले विवादको निरुपण गर्नुपर्ने हुन्छ\" भन्ने आधार लियो।\n\n**२.** हिनामिना रकममा १०% जरिवाना जोडी बिगो कायम गर्ने पद्धति अस्वीकृत भयो। आरोपपत्रले आर्थिक कार्यविधि ऐन, २०५५ को दफा १३(३) को प्रतिकूल अवस्था देखाए पनि भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ विशेष कानून भएकाले सोही ऐनअन्तर्गत दायर मुद्दामा भ्र.नि. ऐनकै व्यवस्था आकर्षित हुने र दफा १७ ले हिनामिना/दुरुपयोग रकममा १०% जोडी बिगो कायम हुने व्यवस्था नगरेको हुँदा वादीको सो हदसम्मको दाबी पुग्न सक्ने देखिएन।\n\n**३.** रनबहादुर कडायतको हकमा अनुसन्धान तथा अदालत दुवैमा गरेको आंशिक साबिती, सहप्रतिवादीको समर्थन, मिसिल संलग्न छानबिन प्रतिवेदन, श्रेस्ता र प्रतिवेदकहरूको बकपत्रबाट रु.१,७६,०४,६३८।– बदनियतपूर्वक सरकारी रकम निजी प्रयोगमा लगाई हिनामिना गरेको पुष्टि भएको ठहर। बदनियतको आधारका रूपमा निजले २०७२ सालमै फाँटवाला शिवराज उपाध्यायलाई \"यो घाटा रकम जति हुन्छ, त्यो हुलाक बचत बैँकले नै ब्यहोर्छ, तपाईँलाई के चिन्ता\" भनी हुलाक निर्देशिका देखाएको, अर्थात् रकम हिनामिना भएको जानकारी हुँदाहुँदै असुल उपर नगरी हिसाब दबाउने, लुकाउने र प्रकाशमा नल्याउने दुरासयपूर्ण आचरण देखाएको र हुलाक बचत बैँक तथा हुलाक धनादेशजस्ता लोककल्याणकारी आयोजनाको गरिमा, प्रतिष्ठा र पवित्रतामै क्षति पुर्‍याएको उल्लेख भयो।\n\n**४.** शिवराज उपाध्यायको हकमा अदालतमा रु.२६,११,९४७।७७ मात्र स्वीकार गरे पनि मौकाको बयान आफ्नै हो भनी स्वीकार गरेको, सहप्रतिवादी रनबहादुर कडायतको पोल बयान, छानबिन प्रतिवेदन तथा श्रेस्ता कागजबाट पूरै रु.१,५५,११,४५३।१३ पुष्टि भएको ठहर।\n\n**५.** प्रमाण ऐन, २०३१ को दफा ९ बमोजिम अनुसन्धानमा गरेको साबिती बयान प्रतिवादीविरुद्ध प्रमाणमा ग्रहणयोग्य हुने र दफा १८ बमोजिम प्रतिवेदन तथा मौकाको बयान प्रमाणमा लिन मिल्ने आधार लिइयो। प्रमाण बुझ्ने प्रक्रियामा मुलुकी फौजदारी कार्यविधि संहिता, २०७४ को दफा १२४ र १२५ को प्रयोग भएको देखिन्छ।\n\n**६.** बेरुजु भ्रष्टाचार होइन, प्राविधिक ज्ञान/तालिमको अभाव रहेको र तालुक निकायको निगरानी नभएको भन्ने प्रतिरक्षा जिकिर अदालतले ग्रहण गरेन। आ.व. २०७३/०७४ मा बचतकर्तालाई फिर्ता गर्न बाँकी रु.३,८६,८४,६३१।०५ मध्ये तहबिल रु.७०,३९३।१६, बैँक मौज्दात रु.९६,१५,८४९।– र लगानी रु.२,२५,७६,२६२।०७ गरी रु.३,२२,६२,५०४।२३ मात्र उपलब्ध रहेको तथा आ.व. २०७४/०७५ मा म्यानुअल कारोबार सफ्टवेयरमा प्रविष्ट गर्दा दायित्व ३४१ प्रतिशतले बढी रु.२,८३,२१,६३२।९२ पुगी घाटा रु.२,१८,९९,५०६।१३ ले अस्वाभाविक वृद्धि भएको तथ्यलाई अदालतले आधार बनायो।\n\n**७.** सजाय निर्धारणमा मुलुकी फौजदारी कसूर (सजाय निर्धारण तथा कार्यान्वयन) ऐन, २०७४ को दफा १३, १४ र १५, मुलुकी अपराध संहिता, २०७४ को दफा ३८ र ३९ तथा सर्वोच्च अदालतबाट जारी सजाय निर्धारण सम्बन्धी मार्गदर्शन, २०७५ र भ्रष्टाचार सम्बन्धी कसूरको सजाय निर्धारण सम्बन्धी सामान्य मार्गदर्शन, २०७५ को आधार लिइएको छ। फैसलाले कुनै सर्वोच्च अदालतको नजिर उद्धृत गरेको देखिँदैन।\n\n**अन्तिमता:** फैसलामा चित्त नबुझे विशेष अदालत ऐन, २०५९ को दफा १७ बमोजिम ३५ दिनभित्र श्री सर्वोच्च अदालतमा पुनरावेदन गर्न जानु भनी दुवै प्रतिवादीलाई पुनरावेदनको म्याद दिइएको छ। उपलब्ध स्रोत कागजातबाट हदम्यादभित्र सर्वोच्च अदालतमा पुनरावेदन परे/नपरेको यकिन हुन सकेको छैन।","key_allegations":["जिल्ला हुलाक कार्यालय बझाङका तत्कालीन निमित्त कार्यालय प्रमुख रणबहादुर कडायत र सोही कार्यालयका खरिदारले सार्वजनिक कोषको संरक्षण गर्नुपर्ने दायित्व विपरीत हुलाक बचत बैंकको रकम लापरवाही तथा बदनियतपूर्ण रूपमा दुरुपयोग गरी निजी प्रयोगमा लगाई रु. २ करोड ९४ लाखभन्दा बढी बिगो बराबरको सार्वजनिक सम्पत्ति हानिनोक्सानी गरेको।","तत्कालीन निमित्त कार्यालय प्रमुख रणबहादुर कडायतले कार्यालय प्रमुखको जिम्मेवारीमा रहँदा हुलाक बचत बैंकको रकमको रेखदेख तथा नियन्त्रण नगरी रु. २ करोड ९४ लाखभन्दा बढी रकम मासेको।","सोही कार्यालयमा खरिदार पदमा कार्यरत रही हाल सुर्मा गाउँपालिकामा नायब सुब्बा पदमा कार्यरत शिवराज उपाध्यायले आफ्नो जिम्मामा रहेको हुलाक बचत बैंकको रु. २ करोडभन्दा बढी रकम हिनामिना गरी दुरुपयोग गरेको।"],"timeline":[{"date":"2010-07-17","title":"रनबहादुर कडायत निमित्त कार्यालय प्रमुख भई बचत बैँक खाता सञ्चालन","date_bs":"2067-04-01","description":"जिल्ला हुलाक कार्यालय बझाङका रनबहादुर कडायतले निमित्त कार्यालय प्रमुखको हैसियतमा हुलाक बचत बैँक खाता सञ्चालन गर्न सुरु गरेको। यही अवधिदेखिको कारोबारमा सार्वजनिक कोष दुरुपयोग भएको आरोप लागेको।"},{"date":"2011-03-26","title":"शिवराज उपाध्याय हुलाक बचत बैँक फाँटवाला रहेको अवधि","date_bs":"2067-12-12","end_date":"2016-07-29","description":"शिवराज उपाध्याय खरिदार पदमा रही हुलाक बचत बैँक फाँटको जिम्मेवारी सम्हालेको अवधि। यसै अवधिमा निजले रु.१,५५,११,४५३।१३ हिनामिना गरेको अनुसन्धानमा स्वीकार गरेको।","end_date_bs":"2073-04-14"},{"date":"2014-07-17","title":"आ.व.२०७१/०७२ देखि हरहिसाब नमिलेको सुरुवात","date_bs":"2071-04-01","description":"कार्यालय प्रमुख/जिम्मेवार कर्मचारी विवरणको सुरु मिति। यसै आर्थिक वर्षदेखि बचत बैँकको हरहिसाब नमिली बेरुजु देखिन थालेको।"},{"date":"2016-01-29","title":"शिवराजले रनबहादुरलाई रकम बुझाएको भनिएको मिति","date_bs":"2072-10-15","description":"शिवराज उपाध्यायले बचत बैँकको रकम रनबहादुर कडायतलाई बुझाएको भनी बयान गरेको मिति। रनबहादुरले लिएको भनिएको रकम रु.९०,००,०००।– अनुसन्धानमा उल्लेख भएको।"},{"date":"2016-07-28","title":"शिवराजको रमाना तथा बरबुझारथ पत्र (च.नं.२८)","date_bs":"2073-04-13","description":"च.नं.२८ को पत्रबाट शिवराज उपाध्यायलाई रमाना दिई फाँटको बरबुझारथ गराइएको; त्यसपछि नन्दराज जोशीले बचत बैँक फाँट सम्हालेको।"},{"date":"2016-10-16","title":"रु.२६,११,९४७।७७ को तमसुक कागज","date_bs":"2073-06-30","description":"रमाना लिँदा बुझाउन बाँकी रु.२६,११,९४७।७७ बुझाउने भनी शिवराज उपाध्यायले २०७३ असोज मसान्तमा तमसुक कागज गरिदिएको; अदालतमा समेत उक्त रकम तिर्नुपर्ने तथ्य स्वीकार गरेको।"},{"date":"2019-05-05","title":"जानुका सुवेदी समेत ३ जनाको स्थलगत भ्रमण/प्रतिवेदन","date_bs":"2076-01-22","description":"हुलाक सेवा विभागको च.नं.२६६ को निर्देशनात्मक पत्रसहित जानुका सुवेदी समेत ३ जनाको भ्रमण आदेश तथा प्रतिवेदन; सोही समयमा केन्द्रीय धनादेश कार्यालयको स्थलगत अनुगमन भएको।"},{"date":"2019-05-06","title":"अख्तियारमा उजुरी दर्ता (दर्ता नं. ७२७३)","date_bs":"2076-01-23","description":"जिल्ला हुलाक कार्यालय बझाङका कर्मचारीहरूले हुलाक बचत बैँकको रकम हिनामिना तथा हानिनोक्सानी गरेको भन्ने उजुरी अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगमा दर्ता नं. ७२७३ मा दर्ता भएको।"},{"date":"2019-05-07","title":"उजुरीपछिको चेक/रकम कारोबार शृंखला","date_bs":"2076-01-24","end_date":"2019-06-03","description":"२०७६।१।२४ मा महालक्ष्मी विकास बैँकमा चेकबाट जम्मा, २०७६।१।२५ मा डे बुकमा रु.४३,००,३५०।– दाखिला र रु.४०,००,०००।– राष्ट्रिय वाणिज्य बैँकमा ट्रान्सफर, २०७६।१।३० मा रु.५,००,०००।– को चेक, २०७६।२।१ मा हरिप्रसाद उपाध्यायलाई रु.२५,००,०००।– र रु.८,००,०००।– का चेक (२०७६ जेठ १ मा रकम झिकी फिर्ता) तथा २०७६।२।२० मा रु.२७,५०,०००।– को चेक भएको देखिएको।","end_date_bs":"2076-02-20"},{"date":"2019-08-23","title":"आयोगबाट छानबिन पत्र जारी","date_bs":"2076-05-06","description":"अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले छानबिनका लागि पत्राचार गरी अनुसन्धान अघि बढाएको; यसअघि २०७६।३।१७ (च.नं.१७३) मा हुलाक सेवा विभाग र २०७६।३।१९ (च.नं.१६६३) मा जि.प्र.का. बझाङको प्रतिवेदन प्राप्त भएको।"},{"date":"2020-02-24","title":"अख्तियारको प्रेस विज्ञप्ति — आरोपपत्र दायर गरिएको","date_bs":"2076-11-12","description":"आयोगका प्रवक्ता प्रदीपकुमार कोइरालाद्वारा जारी प्रेस विज्ञप्तिमा रणबहादुर कडायतलाई बिगो रु.२,९४,८९,९७१।६२ र शिवराज उपाध्यायलाई रु.२,००,२४,८६९।८२ कायम गरी भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ बमोजिमको कसुरमा सोही ऐनको दफा ३(१) र ३(१)(झ) अनुसार सजाय माग गरिएको उल्लेख।"},{"date":"2020-02-24","title":"विशेष अदालतमा आरोपपत्र दर्ता","date_bs":"2076-11-12","description":"अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले रनबहादुर कडायत र शिवराज उपाध्यायविरुद्ध भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ अन्तर्गत बिगो असुलउपरसहितको मागदाबी लिई विशेष अदालत, काठमाडौंमा आरोपपत्र दायर गरेको।"},{"date":"2020-02-25","title":"अदालती बयान, थुनछेक आदेश र धरौटी","date_bs":"2076-11-13","description":"विशेष अदालत ऐन, २०५९ को दफा ७(घ) बमोजिम दुवै प्रतिवादीको बयान भई थुनछेक आदेश भएको; रनबहादुर कडायतबाट रु.१२,००,०००।– धरौट मागिएकोमा मिति २०७६/११/१९ मा धरौटी र.नं. ८०२ बाट दाखिला भएको देखिन्छ।"},{"date":"2023-07-06","title":"विशेष अदालतबाट कसूर ठहर","date_bs":"2080-03-21","description":"विशेष अदालतले दुवै प्रतिवादीलाई भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा १७ बमोजिमको कसूरमा दोषी ठहर गर्दै सजायपूर्व छुट्टै सुनुवाइका लागि प्रक्रिया अघि बढाएको।"},{"date":"2023-07-13","title":"विशेष अदालतको फैसला — दुवै प्रतिवादी दोषी, कसैले सफाई नपाएको","date_bs":"2080-03-28","description":"सजायपूर्व प्रतिवेदन (२०८०।३।२७) पछि सजाय निर्धारण गरी फैसला भएको; कुनै पनि प्रतिवादीले सफाई पाएनन्। प्रतिवादीहरूले स्वयं स्वीकार गरेको रकम — रनबहादुर कडायत रु.१,७६,०४,६३८।– र शिवराज उपाध्याय रु.१,५५,११,४५३।– मात्र विगो कायम भई वादीको १०% थपसहितको थप बिगो दावी पुग्न नसकेको (आंशिक रूपमा अभियोगदावी अस्वीकृत)। शिवराज उपाध्यायको हकमा बाँकी कैद ८ वर्ष ४ महिना ८ दिन र बाँकी जरिवाना रु.१,४३,११,४५३।– लगत कसी असुलउपर गर्ने।"}],"ai_generated_sections":["description","key_allegations","timeline"],"evidence":[{"material_iri":"https://jawafdehi.org/material/ciaa_press_release/1596","additional_details":"","material":{"display_name":"जिल्ला हुलाक कार्यालय बझाङ्गका निमित्त कार्यालय प्रमुख रणबहादुर कडायत र नायब सुब्बा शिवराज उपाध्याय उपर आर्थिक अनियमितता गरेको सम्बन्धमा आरोपपत्र दायर।","material_type":"press_release","urls":[{"link":"https://ngm-store.jawafdehi.org/uploads/ciaa/press-releases/files/1596. जिल्ला हुलाक कार्यालय बझाङ्गका निमित्त कार्यालय प्रमुख रणबहादुर कडायत र नायब सुब्बा - 1.pdf","role":"RAW"},{"link":"https://ciaa.gov.np/pressrelease/1596","role":"SOURCE_PAGE"},{"link":"https://s3.jawafdehi.org/case_uploads/a40a22faa33c120fe7f92c775dbc79f7c35e17bd697f829303b1779e63203bca.md","role":"MARKDOWN"}]}},{"material_iri":"https://jawafdehi.org/material/court_order/special.076-cr-0293","additional_details":"","material":{"display_name":"076-CR-0293 आदेश","material_type":"court_order","urls":[{"link":"https://s3.jawafdehi.org/case_uploads/court-orders/special/076-CR-0293.1.doc","role":"RAW"},{"link":"https://s3.jawafdehi.org/case_uploads/af80ae44ee507004ac866fdaa59fb17d324d5e7722651c11b0851b43f92349b6.md","role":"MARKDOWN"}]}}],"notes":"","court_cases":["https://jawafdehi.org/courtcase/special/076-cr-0293","https://jawafdehi.org/courtcase/supreme/080-cr-1585"],"missing_details":"क) अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले दायर गरेको अभियोगपत्र\nख) हदम्याद भित्र वादी वा प्रतिवादीले सर्वोच्च अदालतमा पुनरावेदन गरे नगरेको ब्याहोरा\nग) केन्द्रीय धनादेश कार्यालयको टोलीको २०७६ वैशाखको स्थलगत अनुगमन तथा निरीक्षण प्रतिवेदन\nघ) महालेखा परीक्षकको कार्यालयको च.नं.४७, मिति २०७५।६।६ को प्रारम्भिक लेखापरीक्षण प्रतिवेदन\nङ) शिवराज उपाध्यायले रु.२६,११,९४७।७७ बुझाउने भनी २०७३ असोज मसान्तमा गरिदिएको तमसुक\nच) गणेशराज उपाध्याय र नन्दराज जोशीको मिति २०७७।१२।२४ को बकपत्र","bigo":49514841,"weight":0,"versionInfo":{"action":"published","datetime":"2026-10-26T13:47:47.909873+00:00"},"created_at":"2026-06-10T15:22:40.159728+05:45","updated_at":"2026-10-26T19:32:47.929834+05:45"}